In memoriam Jozef Seuntjens (5 september 1932-23 februari 2023)
Onlangs namen we afscheid van pastoor Jozef Seuntjens. Dit In memoriam bevat fragmenten uit de biografie die zijn nicht, mevrouw Thérèse Seuntjens vertelde tijdens de uitvaart. Vervolgens lezen we de bijna integrale homilie die pater David uitsprak en sluiten we af met een deel van de hommage die Louis Van Loon op 26 augustus 2018 bracht bij de viering van zijn 60-jarig priesterschap. Ze herinnert er ons aan hoe Jef Seuntjens zijn roeping tijdens al die jaren in onze parochie van Sint-Willibrordus Kasterlee tastbaar maakte.
Thérèse Seuntjens schetst de levensloop van Jozef Seuntjens
Namens de familie zal ik, als nichtje van onze overleden 'nonkel pastoor', een beeld schetsen van Jozef Seuntjens. U kent hem misschien beter als Jos, als Jef, of gewoon als meneer pastoor. Wij noemden hem als kind aanvankelijk zeer eerbiedig 'heeroom'. In een latere fase vroeg hij ons om eenvoudig 'nonkel Jos' te zeggen.
Kindertijd en jeugd
Jozef Seuntjens werd geboren op 5 september 1932. Hij groeide op als tweede zoon in een christelijk gezin in Beerse, toen nog een landelijke, Kempense gemeente. Naast zijn oudere broer Maurice kreeg hij er nog twee jongere zussen bij: Maria en Annie. Zijn vader Emiel Seuntjens was huisarts. Zijn moeder Augusta Meeus werkte mee in de huisartsenpraktijk en zorgde voor het gezin met de vier kinderen. Het dagelijkse leven was geënt op de christelijke liturgie. Elke dag ’s morgens vroeg uit bed voor de mis. Meegaan in processies, op bedevaarten, deel uitmaken van christelijk geïnspireerde jeugdbeweging. Zo raakte Jozef Seuntjens van kindsbeen af gefascineerd door de liturgie en het gebed in de kerk. Hij ging naar de kleuterschool in Beerse, volgde de lagere school bij de Jezuïeten te Turnhout en in het klein seminarie in Hoogstraten. Jozef kende een zorgeloze jeugd met een moeder die heel huiselijk was en een vader die naast zijn artsenpraktijk een halve boer was, met een oudere broer en met twee jongere zussen. Toen de Tweede Wereldoorlog uitbrak, was Jozef acht jaar. Zijn vader hield tijdens de oorlog varkens en schapen en zo was er thuis altijd voldoende eten.
Jozef startte het middelbaar onderwijs dan ook in het klein seminarie in Hoogstraten. Maar daar stuurde de directie hem op een bepaald moment weg, zonder duidelijke reden. Hij beëindigde vervolgens zijn middelbaar, richting Grieks-Latijn, aan het college te Herentals. Hij fietste zo zijn schooldagen van Beerse naar Herentals en terug. Getraind op jonge leeftijd heeft hij dan ook altijd graag gefietst. Na zijn humaniora gaf Jozef gaf aan dat hij priester wilde worden. Met deze keuze stemden zijn ouders in. Een andere keuze stond hem ook vrij. Maar hij koos overtuigend voor het priesterschap.
Seminarist
Begin september 1952 trad hij binnen in het St.-Jozef Seminarie in Mechelen en na 3 jaar vervolgde hij zijn studies filosofie en theologie aan het Groot Seminarie te Mechelen. Tegelijk vervulde hij zijn legerdienst, waar hij een opleiding tot verpleegkundige kreeg. Op zondag 31 augustus 1958 volgde zijn priesterwijding door Mgr. Suenens. Op zondag 7 september 1958 deed hij zijn eremis te Beerse, in zijn geboortedorp. Sinds zijn aanstelling als priester was hij daar trouwens ook actief als aalmoezenier van de KSA. Jozef koos niet voor een kloosterleven, hoewel hij regelmatig en graag ook de gebedsmomenten in een klooster bijwoonde, want hij koesterde het gebed als een belangrijke bron van introspectie en meditatie. Hij wilde gewoon priester zijn in parochiedienst, met de mensen mee- en niet boven de mensen leven. In zijn pastoraal is iedere mens gelijk. Vandaar ook zijn lijfspreuk “Metterdaad en in waarheid”: de ander graag zien, geen loze of holle woorden maar iedereen gelijkwaardig behandelen. De figuren van pastoor van Ars en priester Poppe speelden in zijn leven een erg inspirerende rol. Zijn keuze voor het priesterschap was er ook één omdat hij ten dienste wilde staan van de bisschop. Vanuit die dienstbaarheid werkte hij graag samen met zijn confraters en met de mensen uit verschillende organisaties. Zo kon hij priester zijn tussen de mensen.
Priesterleven
Zijn eerste benoeming als priester was in Hoegaarden maar die werd al na een maand afgeblazen. In die tijd was het zo dat een nieuwe priester eerst een tijdlang bij een oudere priester moest inwonen. Dat was een vorm van controle. In Hoegaarden rees een praktisch probleem over die inwoning. Daardoor begon hij nog in september '58 als onderpastoor te Ramsel. Zijn derde benoeming was Berlaar, juni 1965. De 4de benoeming was te Nijlen. Hij kreeg van de bisschop de opdracht om er een Kapelanie, een nieuwe parochie, op te richten. Als gevolg van de bevolkingsgroei kwam zo de Sint- Paulusparochie in Nijlen erbij. In 1973 volgde zijn benoeming tot pastoor in Nijlen. Hij hielp in 1974 ook de Scouts van Nijlen oprichten. In 1992 kwam hij helemaal terug naar de Kempen als pastoor van Kasterlee. Plekken van gebed creëren en in ere herstellen zoals de Kapellen van Kasterlee, hield hem bezig. Op 75-jarige leeftijd ging hij met pensioen. Hij was 49 jaar actief geweest als parochiepriester en zou dit jaar zijn 65-jarig priesterschap vieren.
Laatste dagen
Tot zijn negentigste hield hij eraan de mis op te dragen in kleine kring. Tijdens zijn laatste speech op het feest dat hij gaf ter gelegenheid van zijn 90ste verjaardag, gaf hij ons allen mee dat elk van ons een opdracht krijgt in dit leven. Kort na zijn feest kwam hij ongelukkig ten val. Van ziekenhuis ging het naar woonzorgcentrum. Zijn gezondheidstoestand verslechterde, maar hij bleef ondanks zijn gesukkel, altijd dankbaar over de vele bezoekjes van de mensen rondom hem. De familie dankt ook oprecht iedereen die hem in zijn laatste dagen heeft bijgestaan en geholpen. Op donderdag 23 februari is hij dan voorgoed ingeslapen. Tijdens zijn leven hielp Jozef mee de boodschap van Christus uitdragen. Dat was de rode draad in zijn leven. Enerzijds verkondigde hij via liturgie de christelijke boodschap. Anderzijds steunde hij in zijn persoonlijk leven medemensen waarheidsgetrouw en ging hij liefdevol met hen om. Kortom: hij was een goed mens. Zo hebben wij hem ook ervaren in de familie.
Rust in vrede nonkel Jos, rust zacht heeroom.
Homilie door pater David
Jef, jouw voeten die veel fietsten en stapten, jouw handen die hard werkten en jouw lichaam dat steeds veel beweging nodig had, rusten nu allemaal heel zacht na hun werk in deze kerk waar je 15 jaren pastoor bent geweest van 1992 tot 2007. Vooreerst wil ik mijn christelijke deelneming betuigen aan de familieleden van priester Jef in naam van iedereen die hier aan het altaar aanwezig is, ook in naam van de parochiegemeenschap Kasterlee Sint-Willibrordus, de kerkfabriek en de plaatselijke geloofskern.
Beste mensen, de evangelietekst (Lucas 9,57-62) die Jef zelf heeft gekozen gaat eigenlijk vooral over zijn werk als priester en hoe hij zijn priesterzijn trouw heeft (be)leefd. 49 jaar actief als parochiepriester en bijna 65 jaar als priester. De tekst die hij koos is geen gemakkelijke want erg uitdagende tekst in het evangelie van Lucas. Hij gaat over woorden zoals absoluutheid, onvoorwaardelijkheid, ten volle volgen, dringendheid, bereid zijn, zonder veel bagage ,… . Jezus volgen is een radicale roeping die een engagement van het hele hart vraagt. Jezus roept ons op om onze eigen prioriteiten en verwachtingen opzij te zetten, zodat wij vrij kunnen leven en volgen. Dus de tekst is zeer uitdagend en pittig, maar priester Jef koos er toch bewust voor.
Beste mensen, na Jef zes jaar gekend te hebben wil ik zeker benadrukken dat priester Jef zijn roeping heel trouw en rechtlijnig heeft beleefd. Ik geloof dat hij een heel sterke ziel bezat die hem voortdurend levendig en actief hield en waaruit hij veel inspiratie putte. Na 21 jaar dienst als priester in de parochie Nijlen, gelegen aan de Nete, werd hij in mei 1992 aangesteld als priester in onze parochie Kasterlee, ook weer gelegen aan de Nete zoals hij zelf opmerkte. Als 60-jarige, een leeftijd waarop sommigen het wat rustiger aan gaan doen, zat hij nog boordevol plannen.: de schilderwerken in en rondom de kerk, het vernieuwen van de houten vloer onder het altaar, de opfrissing van de Grootrees-kapel, in het jaar 2000 de restauratie van de OLV-kapel van Rielen die een bijzonder plaatsje kreeg in zijn hart. Ook aan de verschillende jeugd- en volwassenen- verenigingen hechtte hij veel belang. Hij zette ook zijn schouders onder het kleine groepje van misdienaars zodat dat al vlug uitgroeide tot een toffe, talrijke groep van jongens en meisjes.
Jef was op zijn manier streng maar rechtvaardig. Vele Kastelaren vonden hem heel erg streng maar ze accepteerden het wel. Tijdens de vergaderingen kon hij bij een betwisting, na enig overleg en wikken en wegen een compromis sluiten waarin iedereen zich kon vinden. Ondanks zijn drukke agenda onderhield hij heel trouw de dagelijkse eucharistieviering en bad hij de gebeden in zijn getijdenboek of brevier. De zondagse vespers bij de Trappisten in Westmalle of bij de Norbertijnen in Postel waren voor hem ook een wekelijkse afspraak, al ging het de laatste jaren wat moeizamer. De devotie voor de pastoor van Ars waar hij meermaals naartoe is gereisd, en Priester Poppe die begraven ligt in Moerbeke-Waas waren voor hem een bron van gebed en inspiratie.
Op 5 september 2022 mocht hij 90 kaarsjes uitblazen en heeft hij dat gevierd met een groot familiefeest. Een tijdje later kwam hij ten val in zijn appartement en werd hij opgenomen in het ziekenhuis. Na enkele maanden verblijf in het ziekenhuis mocht hij naar het woonzorgcentrum Aquamarijn in Kasterlee. Dat was zijn grote droom. Bedoeling was dat hij er revalideerde, al kwam daar minder van terecht. Na enkele maanden ziekte, werd hij er zich ook meer en meer van bewust dat hij in het verleden toch wel dikwijls te streng was opgetreden. Ook was hij de vele mensen die hem op één of andere manier hadden geholpen en bijgestaan onbeschrijflijk dankbaar! Deze vele woorden van dankbaarheid en sorry van het voorbije half jaar sierden hem wel !
Jef of Jos…… in slechts enkele woorden…… je was streng maar rechtvaardig en het geloof dat jij hebt uitgedragen heeft bij vele mensen vruchten afgeworpen. Jef ,ik ben er zeker van dat u heel moe bent. Rust nu zacht. Onze Lieve Heer zal tegen u zeggen: kom binnen trouwe dienaar. Over veel bent u trouw geweest. Geniet nu van de rust die voor u bereid is door mijn Vader. Jef, bedankt voor alles.
Hommage aan Jef Seuntjens bij zijn 60-jarig priesterschap door Louis Van Loon
Geachte erepastoor Seuntjens,
Beste mensen van de parochie,
Vandaag vieren we het diamanten jubileum van uw ‘priester zijn’, mijnheer pastoor Seuntjens. In naam van de hele parochie heb ik dan ook de eer u van harte proficiat te mogen wensen met dit feest. Zestig jaar priester zijn in deze moderne tijd is geen eenvoudige opdracht. Toen u in 1958 gewijd werd kon niemand vermoeden wat de kerk en jullie als leiders ervan, allemaal zouden meemaken. Als jonge priester kreeg u al onmiddellijk begin jaren zestig alle vernieuwingen te verwerken die het concilie met zich meebracht, en de gevolgen daarvan zijn nog allemaal niet verwerkt. Daarom strekt het u tot eer dat u in die periode tot op vandaag getuige hebt willen zijn van de Blijde Boodschap van het evangelie, van Gods liefde voor zijn kerk en voor alle mensen. Dit was en is een moeilijke taak terwijl de wereld hoe langer hoe meer dacht en denkt God niet meer nodig te hebben in het concrete leven. Maar uw standvastig geloof en voorbeeld waren en zijn groot genoeg om met de genade van de Heer het naar best vermogen vol te houden en te blijven getuigen. Daarvoor zijn we enorm dankbaar.
U hebt gedurende zovele jaren als voorbeeld in een groot geloof, de Blijde Boodschap gezaaid tijdens zovele aangelegenheden.
Hoeveel kinderen hebt u gedoopt?
Hoeveel kinderen hebben uit uw hand de eerste communie ontvangen?
Hoeveel mensen en families heeft u ondersteund met het sacrament der zieken en hoeveel mensen in uitvaarten aanbevolen bij de Heer om ze op te nemen in de hemel van vrede en liefde?
Hoeveel missen heeft u opgedragen met oprechte intenties voor overledenen die u ook allemaal persoonlijk kende?
Hoeveel troostende woorden heeft u gesproken ter ondersteuning van mensen met een groot verlies en verdriet?
Hoeveel woorden van vergeving heeft u in volle genade en in naam van de Heer gegeven aan mensen met een groot berouw?
Hoeveel preken met woorden van bemoediging, vertroosting en genade heeft u voorbereid en gebracht bij de parochianen en gelovigen?
Hoeveel vergaderingen heeft u geleid of eraan deelgenomen? Vergaderingen van het parochieteam, de kerkfabriek, verenigingen, in de dekenij, op het bisdom enz.
Hoeveel missen heeft u wel verzorgd in onze kerk, in de Rielenkapel, in Grootrees, bij hoevefeesten en nog vele andere gelegenheden?
Hoeveel bedevaarten heeft u mee gerealiseerd naar Scherpenheuvel en andere plaatsen?
Hoe groot was uw devotie voor het H. Hart en voor onze hemelse moeder Maria en niet te vergeten Sint-Jozef?
Hoeveel individuele aandacht ging er van u uit naar elke gelovige die u aansprak?
Hoe groot was uw gebed voor de noden van de parochie en individuele noden en zorgen voor elke parochiaan?
Hoe groot was uw dankbaarheid ten opzichte van alle medewerkers van de parochie? U heb zelfs de Ceciliafeesten opnieuw ingevoerd.
Welnu mijnheer pastoor Seuntjens. Deze lijst is maar een verkorte weergave van wat u allemaal betekend heeft en gedaan hebt in onze parochie. En … niet te vergeten nog doet.
Wij zijn u van harte dankbaar voor al wat u gedaan hebt voor de parochie, voor elke parochiaan en voor elke gelovige die u ontmoette.
Mijnheer pastoor, we zijn tevens de Heer enorm dankbaar dat we zo’n voorbeeld in geloof en gebed onder ons hebben mogen hebben.
26 augustus 2018
Met het overlijden van Jef Seuntjens sluiten we een tijdperk af waarin de secularisatie ervoor gezorgd heeft dat alles wat met kerk en geloof te maken heeft voor velen niet meer vanzelfsprekend is. De pastoor is uit het dorp verdwenen en de nieuwe organisatie van de kerk – eerst in federaties en nu in pastorale eenheden- moet alle zeilen bijzetten. We zijn de priesters en de vele leken die als vrijwilliger in onze parochie de vlam van ons geloof brandend helpen houden, uiterst erkentelijk. Niemand heeft ooit gezegd dat onze weg makkelijk is, maar met een herder en leidsman als Jef Seuntjens was alles duidelijk.