Broeders van Westvleteren op bezoek in De Nieuwe Wandeling

Het is een jaarlijkse gewoonte van de trappistenbroeders van de Sint-Sixtusabdij in Westvleteren om op uitstap te gaan. Ze doen dat ter gelegenheid van het Feest van Abt & Communiteit. Die uitstap wordt in het grootste geheim voorbereid. De broeders kennen vooraf noch bestemming noch programma. 

Broeder Godfried had het idee om met de gemeenschap naar Gent te komen. Ze konden er hun ordegenoot Lode Van Hecke ontmoeten die nu bisschop van Gent is. Maar broeder Godfried had nog een ander idee. Konden ze een ontmoeting met de bisschop niet combineren met een bezoek aan de Gentse gevangenis, De Nieuwe Wandeling, en vooral met een ontmoeting met de gedetineerden? Er zijn al vele jaren goede banden tussen de aalmoezeniersdiensten van de gevangenissen en de gemeenschap van Westvleteren. De pastorale ploeg in De Nieuwe Wandeling en ook de gevangenisdirectie reageerden positief.

En dus werden op donderdag 29 september 2022 zeventien broeders uit Westvleteren eerst hartelijk ontvangen in het bisschopshuis in Gent. Ze genoten van  het bezoekerscentrum Sint-Baafs Lam Gods. Rector Ludo Collin zorgde voor een rondleiding in de Sint-Baafskathedraal. Op de middag was er een gebeds-moment in de kapel van het bisschopshuis en een maaltijd.

Contemplatieve dialoog

En dan ging de groep met bisschop Lode naar De Nieuwe Wandeling. De pastorale groep had een bijzonder programma voorbereid. Naast de gebruikelijke uitleg over dit huis voor gedetineerden, hadden ze een contemplatieve dialoog voorzien waaraan de gedetineerden die dat wensten samen met de broeders konden deelnemen. Dat gebeurde in drie groepen aan de hand van psalm 25. Een vierde groep komt regelmatig samen om te mediteren en deed dat nu met de broeders. Bisschop Lode nam ook deel aan de contemplatieve dialoog en was sterk getroffen door de participatie van de gedetineerden. 

Engelen

Na een avondmaal vierden ze de eucharistie waarin de bisschop voorging en waarbij zestig gedetineerden aansloten. De broeders zaten tussen de gedetineerden. De bisschop was onder de indruk van de intensiteit waarmee gevierd werd. De Kerk vierde op die dag het feest van de aartsengelen Michaël, Gabriël en Rafaël. Bisschop Lode in zijn homilie: 

“We hebben misschien zelf al de uitdrukking gebruikt: die persoon (man of vrouw) is voor mij een engel geweest. Hij of zij is mijn engelbewaarder. Dat drukt uit dat we de intuïtie hebben dat we als mensen op onze beurt kunnen doen zoals de engelen – en dus: zoals Jezus.

• We kunnen elkaar helpen om moed te hebben. We kunnen bepaalde wonden helpen genezen (niet alleen fysieke wonden, maar ook geestelijke, psychologische kwetsuren), zoals Rafaël.
• We kunnen op een of andere manier voor elkaar God zelf aanwezig stellen, niet door de woorden die we zeggen, maar door onze liefdevolle aanwezigheid, door ons geduld, zoals Michaël.
• We kunnen zoals Gabriël mensen redden door te vergeven (dat betekent door te werken aan dat soms zo moeilijke proces van vergeving, dat nochtans in sommige gevallen het beste geneesmiddel is voor anderen en voor onszelf). 

Eigenlijk is dat feest van de engelen toch mooi. Engelen worden uitgezonden om ons te dienen (Hebr 1, 14). Jezus, God zelf, is gekomen om ons te dienen (meer dan om gediend te worden), hoe zouden zijn engelen, zijn voorboden, dat dan niet zijn?

En waarom zouden wij het niet zijn voor elkaar, waar we ons ook bevinden, in welke omstandigheden dan ook?”

Ontmoetingen

De ontmoetingen zinderen nog steeds na: zowel bij de broeders en de bisschop als bij de gedetineerden, de aalmoezeniers en de pastorale ploeg en ook bij het personeel.

Broeder Godfried:

"Zoveel impressies zijn op het netvlies van ons hart gebrand. Tal van broeders spraken er me over aan. Maar het gevoel dat domineert is toch grote dankbaarheid aan jullie en aan de gedetineerden. Om hen ging het eigenlijk toch. Zoveel dingen die gezegd zijn door hen, zoveel gezichten komen in de gedachten op. Ook ontroering maakt zich van ons meester.
Die vorm van lijden. Hoe kwetsbaar zijn mensen. Zo’n mysterie.
Die moeder met haar twee weken oude baby aan de poort van de gevangenis, die mensen die bij ons in de groep zaten, de jongen in de mis die het dankwoordje deed en me achteraf sprak over het leven in de gevangenis en hoe zwaar het kan zijn.
Wat de directeur ons vertelde, het contact met jullie, de mensen van het team, wat de bisschop zegde en deed!
Ik geraak er niet over uitverteld. Ook de broeders niet!

Het overstijgt ons in ruime mate.Want het raakt het hart van God!"

De pastorale ploeg verwoordde het zo:

"We kunnen naar jullie bezoek alleen maar met grote verwondering en dankbaarheid terugkijken. Alleszins heeft het veel met ons gedaan en voelen we dat jullie aanwezigheid ontzettend belangrijk geweest is voor de gedetineerden, voor elk van ons en ook voor het personeel." 

De dag baadde in een sfeer van hoop en vreugde, van vertrouwen en dankbaarheid.

Een gedetineerde:

"Hier heb ik zo naar uitgekeken. Ik was zo blij dat ik er bij mocht zijn. Het doet zo'n deugd andere mensen te zien. Het doorbreekt de sleur en de beperktheid waarin we hier moeten leven."    

Gedeeld verlangen

Het was een bijzondere namiddag. Op het einde, zou je kunnen zeggen, vertrokken zowel de broeders als de gedetineerden ‘naar hun cellen’. Als is de ene ‘cel’ natuurlijk de andere niet. En toch was er grote solidariteit ontstaan. ‘Gevangenen bezoeken,’ is één van de werken van barmhartigheid. Maar hier was meer gebeurd. Er was grote wederkerigheid. Wie heeft wie bezocht en ontmoet?

''Zoals jullie weten leven monniken in stilte en gebed en in de beslotenheid van een abdij. Ze doen dit vanuit hun verlangen naar de bron van alle bestaan: het 'mysterie' dat christenen God noemen. Slechts zelden verlaten zij de abdij"", aldus Elke D'Haeyer, katholiek aalmoezenier. ''Op het eerste gezicht kunnen bewoners van een abdij en die van een gevangenis niet sterker van elkaar verschillen.

Maar ervaren niet alle mensen hetzelfde diepe verlangen naar een zinvol leven, hoe ze dit — met vallen en opstaan — ook invullen?

Monniken proberen dit teruggetrokken in een abdij. En ervaren gedetineerden niet een gelijkaardige eenzaamheid en een begrensd bestaan binnen deze muren?"

•    Wil je de gemeenschap van Westvleteren beter leren kennen, luister dan naar de podcasts die Kerknet maakte: Abdij Westvleteren: God is begin en einde