Dekenale ploegen bisdom Gent voor de tweede keer samen
Op 15 augustus 2016 richtte bisschop Luc Van Looy bij decreet tien dekenaten op. In de maanden nadien werd in elk dekenaat een dekenale ploeg opgericht en door de bisschop gemandateerd. De bijeenkomst van zaterdag 25 november 2017 bracht de leden samen voor een tussentijdse evaluatie en voor impulsen rond jongerenpastoraal en sacramenten van initiatie.
Sara lacht
CCV-medewerker Marc Peersman opende de vormingsdag met een 'spirituele impuls', in zijn woorden: "een stroomstoot zoals bij een reanimatie die ons geestelijk tot leven brengt ".
In Gn 18 krijgen de hoogbejaarde Abraham en Sara bij de eik van Mamre bezoek van drie vreemdelingen. Ze kondigen aan dat de onvruchtbare Sara volgend jaar een zoon zal hebben. Sara die stond te luisteren bij de ingang van de tent moest lachen. Je zou van minder: wat een ongerijmde en onmogelijke belofte!
Zijn vele van onze geloofsgemeenschappen niet als Sara? De Oostenrijkse pastoraaltheoloog Paul Zulehner noemt de parochies in West-Europa provocerend: "het bejaardentehuis van de Wereldkerk met de bijhorende gemoedsgesteltenis."
We geloven niet meer dat uit wat nu oud en onvruchtbaar lijkt, nieuw leven kan komen.
En dan lachen we cynisch zoals Sara. Maar God houdt zijn belofte en een jaar later wordt Isaak geboren, wat betekent: "Hij heeft geglimlacht". Nu lacht Sara vreugdevol: "God heeft gemaakt dat ik lachen kon, en iedereen die het hoort, zal meelachen" (Gn 21,7).
Geloven we in Gods trouw en blijven we trouw aan ons geloof? Blijven we hoopvol uitzien naar nieuw leven, hoe klein en kwetsbaar ook?
Kompas en waterpas
CCV-medewerker Karel Van de Voorde legde een realistische balans voor van 1 jaar (nieuwe) dekenale ploegen.
Er zijn het voorbije jaar veel positieve stappen gezet:
- groeiend vertrouwen en openheid
- grote luisterbereidheid en aandacht voor elkaar
- naar elkaar toegroeien in kerkvisie
- meer aandacht voor de diaconale dimensie
- het werk van de administratieve medewerkers betekent een grote meerwaarde
- er wordt werk gemaakt van communicatie (dekenale en parochiale microsites op Kerknet, communicatie in Kerk & Leven,...)
- ...
Maar natuurlijk zijn er ook valkuilen en zorgen:
- hoe het niveau van vrijblijvende uitwisseling overstijgen?
- soms dreigt het gevaar van afstand met de reële situatie
- de echte spanningen uit een aantal parochies komen moeilijk op tafel
- hoe bewerkstelligen dat de verantwoordelijkheid en inbreng écht gedeeld worden?
- de groei naar nieuwe parochieploegen loopt op een aantal plaatsen moeizaam en op andere misschien té makkelijk
- er is de weerbarstige realiteit in de parochies
- en natuurlijk is het een verhaal van verschillende snelheden.
Tijd dus voor een goede zelfevaluatie binnen de dekenale ploegen.
Vicaris Albert Van de Kerkhove beklemtoonde dat het een goede keuze is geweest om de dekenale ploegen op te richten en te mandateren. Hij bracht het beeld van het kompas en de waterpas in herinnering:
De dekenale ploeg wil een kompas zijn dat richting geeft en zoekt en een waterpas die blijft zorgen dat mensen meegenomen worden in het proces en samen verantwoordelijkheid dragen.
De dekenaten zijn geen doel op zich. Hun hoofdopdracht blijft: de uitbouw van de nieuwe parochies ondersteunen.
Hij beklemtoonde dat het in de pastoraal niet gaat om onszelf in leven te houden. We zijn Kerk in en voor de wereld. In en doorheen alle spanningen en weerbarstigheid mogen we niet krampachtig worden. Paus Franciscus herhaalt het voortdurend:
De Kerk is ons bezit niet. Iedereen is uitgenodigd en een voortdurende hervorming is nodig om beter gehoor te geven aan wat God verlangt.
Pastorale impulsen
IJD-medewerker Charlotte Braeckveldt verkende met de dekenale ploegen de mogelijkheden van pastoraal met jongeren.
Het is heel belangrijk om eerst goed de jongeren te leren kennen. Meteen schalde er een song door de boxen van de Amerikaanse rapper Macklemore waarin hij de generatie van de millenials schetst. Beluister en volg de tekst
Een onderzoek bij 50 000 Vlaamse jongeren portretteert de Generation What. Ze blijken weinig vertrouwen te hebben in religie. De Kerk kennen ze niet. Ze hebben enkel een aantal clichébeelden.
Er is dus veel werk te doen om vertrouwen op te bouwen. Dat veronderstelt authenticiteit.
Jongeren moeten het christendom leren kennen als een positieve keuze. Daarom is het belangrijk dat ze in contact komen met een doorleefd christendom, geen afkooksel of tweedehandschristendom.
Dan blijkt dat jongeren met een frisse onbevangenheid open staan om het christelijk geloof te leren kennen.
Het thema van de bisschoppensynode in oktober 2019 - jongeren, geloof en roeping - stelt de vraag hoe we jongeren kunnen helpen keuzes te maken? Hoe kan de Kerk een (moreel) kompas zijn?
Charlotte gaf nog aan hoe IJD-Gent ondersteunend wil werken in de dekenaten en nieuwe parochies:
- misdienaarswerkingen (hoe bescheiden ook) bieden unieke kansen om geloof te ontdekken - deze zomer is er opnieuw een Romebedvaart voor misdienaars
- JOKRI-groepen van een dekenaat werkten samen in een initiatief rond de jongerensynode en bereiden de TOPDAG voor (eerste zaterdag herfstvakantie)
- IJD-Gent heeft een aanbod voor scholen, godsdienstlessen en opleidingen voor leerkrachten
- IJD houdt contact met de jeugdbewegingen
- ...
Jongerenpastoraal hangt niet alleen van ons af. We moeten beseffen dat God al met hen bezig is. Wij lopen eventjes met hen mee.
Stijn Van den Bossche, secretaris van de Interdiocesane Commissie voor Catechese, bracht de oriëntatietekst van de Belgische bisschoppen over de sacramenten van initiatie bij kinderen en jongeren in herinnering.
We zoeken naar een missionair perspectief. We zijn in een heel nieuwe context terecht gekomen. De tijd van de culturele christenheid is voorbij. Het is niet onmogelijk om vandaag mensen het geloof te laten ontdekken.
De sleutel is het aanbieden van een authentieke kerkervaring en daarom is de 'nieuwe parochie' als onthalende en initiërende gemeenschap misschien wel onze laatste kans.
Pascal Veeckman, diaken in de parochie in Gent-centrum, presenteerde hun visietekst missionaire catechese en vertelde hoe ze bescheiden en met vallen en opstaan die proberen in de praktijk te brengen.
Hoopvolle lach
De vormingsdag werd afgesloten met een vesperdienst in de crypte van de kathedraal die de bisschop voorging.
Er was tijd voor overleg en ontmoeting. Er werd ook goed gelachen. Niet de lach van de cynische Sara.
Wel de vreugdevolle lach van mensen die ondanks alle weerbarstigheid hoopvol blijven en moedig toekomst maken en wegen banen opdat God onder de mensen mag wonen.