Abdij Averbode vandaag: open huis voor stilte, jongeren en zoekers [podcast]

▷ Naar de podcast op Spotify 
▷ Naar de podcast op Apple Podcast 

Wat betekent het om vandaag in een abdij te leven? Wie enkele dagen doorbrengt in de norbertijnenabdij van Averbode, merkt al snel dat het antwoord breder is dan stilte en traditie. De gemeenschap leeft er vanuit gebed, maar staat tegelijk nadrukkelijk open voor gasten, jongeren en de wereld buiten.

Het ritme van de abdij is herkenbaar: getijdengebed, eucharistie en gemeenschapsleven vormen de ruggengraat van elke dag. Toch is Averbode geen gesloten plek. Integendeel, de abdij wil bewust een plaats zijn waar mensen kunnen binnenkomen, tot rust komen en iets van geloof kunnen ervaren.

Abt Marc Fierens omschrijft zijn rol als het samenhouden van de gemeenschap. Dat betekent zorgen voor broederlijkheid, het bestuur van de abdij organiseren (met hulp van anderen) en medebroeders inspireren in hun geloof.

“Wij willen een plaats zijn waar mensen een levende kerkgemeenschap kunnen ontmoeten”, klinkt het. Die opdracht is volgens de abt vandaag uitdagender dan ooit, maar tegelijk ook urgenter. Plaatsen van stilte, gebed en ontmoeting worden schaarser.

De openheid van de abdijgemeenschap krijgt concreet vorm in het gastenkwartier. Daar verblijven mensen die op zoek zijn naar rust, bezinning of gewoon even afstand van het dagelijkse leven.

Gastenpater Theo Meulemans maakt bewust tijd voor ontmoeting. Hij schuift mee aan tafel en is aanspreekbaar voor gesprekken. “Dat verbreedt je horizon”, zegt hij. “Je hoort waarom mensen hier komen en wat hen bezighoudt.” Tegelijk staat hij ook klaar voor praktische vragen.

Opvallend is hoe sterk de abdij verbonden blijft met de samenleving. Verschillende norbertijnen combineren hun leven in gemeenschap met taken in parochies, scholen en jeugdwerk.

Volgens Meulemans hoort dat bij de eigenheid van de orde. “Wij zijn geen monniken die zich volledig terugtrekken. We staan midden in de wereld.”

Ook prior Paul Van Herck onderstreept dat. Hij combineert zijn rol in de abdij met die van pastoor. Die afwisseling noemt hij verrijkend: “Het houdt je met beide voeten op de grond.”

De abdij zet ook sterk in op jongeren. Via schoolverblijven, weekends en liturgie komen zij in contact met het abdijleven.

Pater Werner Fierens, aalmoezenier van Scouts en Gidsen Vlaanderen en voorzitter van het Netwerk pastoraal met jongeren Vlaanderen, benadrukt dat alles begint met nabijheid. “Laat jongeren eerst meedoen. Pas daarna komen de vragen.” Volgens hem groeit interesse vaak van binnenuit, wanneer jongeren zich welkom voelen.

Die evolutie merkt ook pater Jos Bielen in het bezinningscentrum. Waar er vroeger vaker afstand was, ziet hij vandaag meer nieuwsgierigheid. Jongeren stellen vragen over geloof, roeping en zingeving.

“Ze zijn echt op zoek naar wat belangrijk is in het leven”, zegt hij. Tegelijk blijft de band met de Kerk als instituut voor velen minder vanzelfsprekend.

Het bezinningscentrum ontvangt groepen van alle leeftijden. Voorwaarde is niet dat bezoekers gelovig zijn, wel dat ze openstaan voor stilte en verinnerlijking.

Dat brede onthaal maakt Averbode toegankelijk voor een divers publiek. Ook leken vinden er aansluiting, bijvoorbeeld via de derde orde, waar mensen zich verbinden met gebed en de spiritualiteit van de abdij. Hoewel er op dit moment geen novicen zijn, organiseert de abdij regelmatig meeleefdagen voor mensen die meer willen weten over het gemeenschapsleven, aldus novicenmeester Jan Vankeirsbilck.

Naast het spirituele en pastorale werk draagt de abdij ook zorg voor het materiële en sociale. In bezoekerscentrum Het Moment komen die dimensies samen. Daar vinden bezoekers informatie, streekproducten en horeca, maar het is tegelijk een project van sociale tewerkstelling. Mensen die elders moeilijker werk vinden, krijgen er kansen.

Misschien vat een leerling die enkele dagen in de abdij verbleef alles best samen. Ze wilde eigenlijk niet naar huis. “Hier is rust, stilte en geen stress,” zei ze. “Ik ben gewoon in het moment.”

Die ervaring raakt aan de kern. In een drukke samenleving biedt Averbode een ander ritme. Kenmerkend voor dat ritme is de eenvoud: bidden, werken, ontmoeten, stil worden.

De abdij toont zo dat het kloosterleven ook vandaag nog betekenis heeft. Niet als een afgesloten wereld, maar als een open plek waar mensen kunnen zoeken naar wat echt telt.