Concert DZVINHA

Donderdagnamiddag, 20 augustus, 16.00u in de Sint-Maartenskerk. 
De kerk zit afgeladen vol voor een optreden van een Oekraïens dameskoor: “DZVINHA, Bandoeristen uit Lviv”. De naam “Dzvinha” betekent, volgens de bijgaande folder, “Echo van Galicië”, en Galicië is dan weer een prachtige regio in de Karpaten waarvan Lviv de hoofdstad is. En “echo” mogen we vrij letterlijk nemen: het koor stelt zich onder meer tot doel de Oekraïense muzikale tradities nieuw leven in te blazen en uit te brengen over de hele wereld.  Het repertorium bevat heel wat Oekraïense volksliederen maar ook religieuze muziek en instrumentale composities. 

Het koor bestaat uit een twintigtal dames waarvan de echtgenoten meestal al jaren aan het front zitten. Een van de dames kreeg drie weken geleden haar man terug, zwaar gewond. Als je dat hoort, komt het geweld dat Oekraïne overkomt plots hard binnen… Een tiental dames, op de eerste rij, begeleiden met de bandoera. Dit is een aloud snaarinstrument dat nogal wat weg heeft van een citer: een driehoekig vlak met daarop een vrij lange hals, waarover tot wel 70 snaren gespannen zijn. Met de linkerhand kies je bovenaan de toonhoogte en met de rechter tokkel je de snaren. De klank is heel bijzonder: een beetje gitaar, een beetje piano.
De dames gaan gekleed in traditionele kledij: een lange donkerblauwe rok, versierd met purperen strepen, een witte bloes en een donkerrode muts versierd met bloemen.     

De dames, onder leiding van dirigente Maria Solomko, openen met het “Nationaal volkslied”. Je staat verbluft van de stevige klank en de frisse stemmen die moeiteloos de grote ruimte van de kerk vullen. Je begrijpt onmiddellijk: hier staat een fier volk, fier op zijn verleden en overtuigd van zijn toekomst. En dan brengen ze moeiteloos een twaalftal liederen, vaak met een stevige ritmiek, maar even goed elegant, nostalgisch, grappig (“Liefde in de herfst”, over een meisje met als enige ondeugd dat ze teveel aanbidders heeft), melancholisch (“Het wachten van een moeder”, als je bedenkt dat de titel geldt voor zowat alle koorleden). Ze sluiten dit eerste deel af met ”Op de purperen hei” van onze A.Preudhomme, in het Nederlands zowaar! Een gebaar van dank voor de vele Vlaamse families die Oekraïense vluchtelingen hebben opgevangen. Het publiek zong graag mee!

In het tweede deel selecteerde de dirigente ietwat complexere melodieën. Het meerstemmige “Drie tips” doet wat denken aan de indrukwekkende bassolo’s van de Russisch-orthodoxe ritus. Maar M. Solomko liet ook drie bandoera’s solo optreden. Of een zangeres, of een duo of een trio van zangeressen met op de achtergrond het getokkel van de bandoera’s, aangevuld met accordeon en viool. Zangeres R.Vyhovska heeft een stralende sopraan, een operadiva waardig (“De varen bloeit”). In “Rozen op het perron” wordt ze bijgestaan door twee collega’s: samen maken ze er een indrukwekkende vertolking van. Ter afsluiting kiest het koor voor een gebed: het “Ave Verum” van Bach/Gounod.  Na dit moment van bezinning veert het massaal opgekomen publiek recht in een staande ovatie. 

De organisator van het optreden maakt dan nog eens duidelijk dat het koor optreedt voor een humanitair doel: hulp bieden aan verlaten kinderen en kinderen met een handicap in hun regio. Een bijzonder project heet “Help de kinderen van Sloviansk” (vlak bij de frontlinie). De mandjes bij de uitgang van de kerk lieten zien dat het publiek de oproep van de “Solvianska Mriya” goed begrepen had.

VN