bijeenkomst VPO juni 2024
Vicariaal Pastoraal Overleg 2023-2024
Inleiding
Onder impuls van paus Franciscus willen we werken aan een synodale kerk. Om die reden werd het VPO opgericht, een overleg met een vertegenwoordiger vanuit elke zone of zone-omschrijving. Deze mensen overleggen ook ter plaatse (lokaal) en verzamelen zo veel visies, meningen en ideeën. Op die wijze willen we vele stemmen beluisteren om uiteindelijk te groeien naar synodale beslissingen.
Elk jaar zal een ander thema aan bod komen. In het werkjaar 2023-2024 stelden we ons de vraag hoe we de pastorale zorg met en voor ouderen gestalte kunnen geven in de huidige (gewijzigde) context.
Enkele deelnemers aan het woord
Interview met Pia en Marleen, zone Lubbeek
Interview met Chantal, zone Bekkevoort
Terugblik op het eerste werkjaar van het Vicariaal Pastoraal Overleg
Een synodale weg met een hart voor ouderen
De synodale weg concreet maken, hoe doe je dat? En hoe begin je daaraan? Om die uitdaging in ons vicariaat gestalte te geven, werd een Vicariaal Pastoraal Overleg (VPO) opgericht. In dat Overleg zetelen alle pastorale zones of zones in wording. Ze worden vertegenwoordigd door lekengelovigen die de uitdaging willen aangaan om mee te werken aan een synodale Kerk.
Dit eerste werkjaar stond de pastorale zorg voor ouderen centraal. Waarom precies die doelgroep?
„De zorg voor wie kwetsbaar is, is de core business van wie christen wil zijn vanuit het evangelie”,
licht hulpbisschop Koen Vanhoutte toe.
Ook paus Franciscus vraagt om aandacht voor onze ouderen en dit naar aanleiding van de vierde Werelddag voor grootouders en senioren die plaatsvindt op 28 juli.
‘Wijs mij niet af op mijn oude dag, verlaat mij niet als mijn krachten bezwijken’ (Psalm 71).
Een vruchtbare weg in de lokale geloofsgemeenschappen
Op zaterdag 23 september kwam het VPO voor het eerst samen. Kennismaken met het thema en proeven van de werkwijze voor het komende werkjaar was het opzet. Lieve Gommers, adjunct van de hulpbisschop leidde de samenkomst in:
"We willen groeien naar samen gedragen verantwoordelijkheid en samen gedragen beleidsbeslissingen."
Deze samenkomst betekende de start van Stap 1 waarin de leden van het VPO in de lokale geloofsgemeenschappen mensen bijeenbrachten en ideeën sprokkelden om bruggen te bouwen naar ouderen toe. De vele verslagen die na deze gespreksronde op het vicariaat werden verzameld zijn een rijke oogst van visies, meningen en ideeën. Ze werden verwerkt in een samenvattend overzicht om de verdere bespreking mogelijk te maken.
Op zaterdag 27 januari 2024 vond de tweede bijeenkomst van het VPO plaats. De ingestuurde voorstellen werden onderverdeeld in
vijf grote thema’s: contacteren, informeren, vieren, samenbrengen en ondersteunen.
In Stap 2 kozen de lokale werkgroepen uit de verscheiden voorstellen twee prioriteiten die zij later in de pastorale zone of zoneomschrijving graag willen uitwerken. Eenmaal twee prioriteiten gekozen, bogen ze zich over de vraag op welke manier het vicariaat kan ondersteunen om deze te realiseren.
Een uitdagende weg zodat al deze dromen geen dode letter blijven
Op 1 juni kwam het VPO voor de derde en laatste keer samen in Mechelen om de resultaten te bespreken. We beluisterden de prioriteiten die in de verschillende zones of zone-omschrijvingen werden gekozen. Als we de lijst van prioriteiten bekijken, is het even schrikken. Vast niet alles kan worden gerealiseerd, maar “zolang we mogen dromen, zijn we op de goede weg” zegt een van de deelnemers. En dat het niet bij dromen blijft, bewijzen de acties die lokaal reeds werden opgestart zoals bijvoorbeeld “hulp bij het vervoer naar de mis”.
Niet onbelangrijk was de vraag aan de mensen van het lokaal overleg naar de ondersteuning die zij graag vanuit het vicariaat zouden krijgen.
De antwoorden hebben uiteindelijk geleid tot een onderbouwd voorstel inzake vicariale ondersteuning dat nu zal omgezet worden in een concreet actieplan:
- via ad hoc-werkgroepen samen werken aan materialen voor ziekencommunie en ziekenzegening, aan een gebedenboekje voor ouderen en zo mogelijk aan een vorming om pastoraal op weg te gaan met de talrijke verenigingen die zich belangeloos inzetten voor ouderen;
- via het vicariale medewerkersbeleid de werking met de vrijwilligers onderbouwen: tips om vrijwilligers te vinden, omkadering van de vrijwilligers (bv verzekering), enz.;
- een medewerker zoeken die de taak van vicariale coördinator voor ouderenpastoraal opneemt om alles in goede banen te leiden.
“Praten met elkaar en ideeën uitwisselen bracht ons heel wat bij. De uitdaging is nu om concreet aan de slag te gaan.”
werd door een deelnemer mooi verwoord. Tijdens een afsluitend gebedsmoment vertrouwden we onze dromen toe aan God en verwezen we opnieuw naar een psalm die luidt: ‘Als de Heer niet helpt bij het bouwen van een huis, dan heeft het geen zin, ook al doen de bouwers hun best.’
De deelnemers keerden huiswaarts met een kaars waarop het logo van het VPO prijkt. “Om licht en warmte te brengen in het leven van ouderen”, zei hulpbisschop Koen Vanhoutte:
“Zoals elke kaars almaar kleiner wordt, zo ook maken wij ons klein voor ouderen die zoveel wijsheid in zich dragen."
Lokaal overleg
Belangrijk element in het gehele opzet van het Vicariaal Pastoraal Overleg zijn de gesprekken in de lokale geloofsgemeenschappen waarin ideeën verzameld worden om mee te nemen in het hele proces. Doelstelling is immers op het einde van het werkjaar te beslissen waarop prioritair zal worden ingezet en hoe het vicariaat kan ondersteunen.
Tussen de eerste en tweede bijeenkomst kwamen op vele plaatsen in ons vicariaat mensen bijeen om zich te buigen over twee concrete vragen: Hoe kunnen we als christenen gestalte geven aan het pastoraal contact met en voor ouderen? en Welke lokale samenwerkingsvormen zijn er of zouden kunnen groeien om het pastoraal contact met en voor ouderen te realiseren?
Na de bespreking van de resultaten uit deze lokale gespreksronde op de tweede bijeenkomst, brachten de deelnemers opnieuw de lokale werkgroepjes samen. Met het grote overzicht aan ideeën én een nieuwe werkbundel met impulsen gingen zij verder aan de slag. Zo groeiden de antwoorden op de beleidsvragen met betrekking tot de pastorale zorg met en voor ouderen. Daarmee kon de vicariale raad aan de slag om een voorstel tot vicariale ondersteuning uit te werken dat unaniem door de VPO-leden op de laatste bijeenkomst werd aangenomen.
Op de foto de groep uit de pastorale zone Kana - Kortenaken op hun bijeenkomst in Waanrode.
Vlnr: Gabriël Pans, Imelda Stouthuysen, Rita Lenaerts, Mia Roosen, Christine Roosen, Simonne Lambeets, Fik Driesen, Monique Schepers, Ria Baldewijns, Johnny Fets, Denise Beelen en Paula Vandebon. Pastoor Jan Vandervelpen nam de foto. Het verslag toont dat er flink gebrainstormd werd!
Werkbundeltjes voor lokaal overleg
Misschien wil je in je lokale geloofsgemeenschap ook graag het gesprek op gang brengen rond hoe jullie met en voor de ouderen in jullie gemeenschap samen pastoraal op weg kunnen gaan.
Misschien wil je opnieuw bijeenkomen om jullie werking te evalueren en om nieuwe prioriteiten voor de toekomst vast te leggen.
Daarom laten we hier de link naar de werkbundeltjes voor lokaal overleg staan. Ze mogen gebruikt worden, verknipt, geplakt en aangepast aan je lokale omstandigheden.
Vanuit de verslaggeving over de lokale bijeenkomsten van stap 1 werd het “samenvattend overzicht van de resultaten uit stap 1” (=A3-pagina) opgesteld. Eventueel kan dit jouw lokale gemeenschap inspiratie bieden om activiteiten en initiatieven op te starten of uit te breiden in het kader van de pastoraal met en voor ouderen.
We wensen jullie vruchtbare samenkomsten!
Download het werkbundeltje stap 1 in pdf-bestand
Download het werkbundeltje stap 1 in word-bestand
Download het overzicht resultaten lokaal overleg
Download het werkbundeltje stap 2 in pdf-bestand
Download het werkbundeltje stap 2 in word-bestand
Suggesties voor een artikel in je lokale bladzijden van Kerk & Leven
Lees en download artikel bijeenkomst 1
Lees en download artikel bijeenkomst 2
Lees en download artikel bijeenkomst 3
Gebedskaart
Gebedsmoment
(klik voor download)
Impressie bijeenkomst VPO juni 2024
Hulpbisschop Vanhoutte over het VPO in Kerknet-interview
Tijdens het Kerknet-interview vlak na de synode in Rome van oktober 2023 sprak onze hulpbisschop over het Vicariaal Pastoraal Overleg als synodaal project in ons vicariaat. Dit fragment kan je horen vanaf de negende minuut, maar het hele interview is zeker de moeite waard te beluisteren.
Vierde Werelddag van Grootouders en Senioren - zondag 28 juli 2024
Lees hier het verslag van de webinar met de verantwoordelijken van de pastorale zorg voor ouderen van de bisschoppenconferenties.
Lees ook het artikel dat op Otheo.be is verschenen: Eenzaamheid is thema voor Werelddag voor Grootouders en Ouderen