Jezuïeten verlaten Mechelen: ‘We hebben hier veel mogen betekenen’

Begin september verlaten de jezuïeten Mechelen en de kerk van Onze-Lieve-Vrouw van Leliëndaal aan de Bruul, de winkelstraat van de stad. De site, oorspronkelijk een norbertinessenklooster en in 1834 de plaats waar de theologische faculteit van de Leuvense universiteit werd opgericht, ademt een rijk verleden. 

‘De laatste jaren woonden we hier met vier in een groot huis waar twaalf religieuzen konden verblijven’, vertelt pater Philip Debruyne. ‘Twee van ons zijn ouder dan 75 en onze jongste confrater verhuist naar het buitenland voor zijn zogeheten derde jaar, de afsluiting van zijn vorming. Het past in een beweging. De jezuïeten verlieten eerder Kortrijk, Hasselt, Brugge en alle colleges. Het is niet fijn, maar we troosten ons met het feit dat we lang in Mechelen gebleven zijn en hier veel hebben mogen betekenen.’  

Sociaal project

Verhuizen hoort bij het jezuïtenleven, maar de laatste jezuïetenstadskerk met haar gemeenschap verdwijnt nu wel. ‘Sinds enkele jaren wonen in het gebouw zestien niet-begeleide jonge asielzoekers in een project van Emmaüs vzw’, zegt Philip Debruyne. ‘De toekomst van dit sociale project is voor de jezuïeten de eerste prioriteit. Onze tweede prioriteit is de geloofsgemeenschap die in onze kerk samenkwam. Leken kregen hier alle kansen en we bouwden een participatieve liturgie met ignatiaanse ondertoon uit. Het kerkgebouw sluit, maar we kwamen met 45 mensen samen om voorstellen voor de toekomst te formuleren. De optie is om in de kapel van het diocesaan pastoraal centrum één keer per maand eucharistie te blijven vieren. Met een groep willen we regelmatig blijven samenkomen voor een geloofsgesprek.’

De bestemming van kerk en residentie, die wordt overgenomen door de stad Mechelen, is nog niet definitief geregeld. De vier jezuïeten verlaten Mechelen, maar de regionale overste vroeg Philip Debruyne er nog een pied-à-terre te houden. ‘Mechelen is een stuk van mezelf. Met een onderbreking heb ik hier meer dan een kwarteeuw gewoond en ik kwam graag terug voor onze kerkgemeenschap. Ook in de toekomst zal ik mij niet vervelen.’ 

Sint-Jan Berchmans

De jezuïetenkerk in Mechelen bewaart de kostbare relikwie van het hart van Sint-Jan Berchmans, een Vlaamse heilige die in Rome begraven ligt. Zijn hart blijft in Mechelen, omdat de heilige er zijn religieus leven begon. Het krijgt wellicht een plaats in de Sint-Romboutskathedraal in Mechelen, waar een kapel aan hem is gewijd.  

Op donderdag 12 september om 20 uur organiseren de Mechelse parochies een dankmoment voor wat de jezuïeten voor Mechelen betekend hebben, op religieus, maar ook op sociaal vlak. Deze samenkomst vindt plaats in de kerk. Patrick De Greef, historicus, brengt er de hoofdlijnen van het verhaal van meer dan 150 jaar jezuïeten in Mechelen. Namens de Mechelaars zal burgemeester Bart Somers een dankwoord uitspreken en namens de Mechelse geloofsgemeenschap en het aartsbisdom bedankt hulpbisschop Koen Vanhoutte. Het slotwoord is aan de ignatiaanse gemeenschap zelf.  Zondag 15 september 2024 om 11.30 uur nemen ze afscheid van Mechelen tijdens een eucharistieviering voorgegaan door overste Marc Desmedt.