Roger Verleden (93) stopt na 78 jaar als kerkbaljuw in Moorslede

Na 78 jaar stopt Roger Verleden als kerkbaljuw van de Sint-Martinuskerk in Moorslede. In 2019 spraken we hem toen hij 75 jaar op de teller had staan.

Marieke VanderSchaeghe

Roger Verleden was 15 jaar toen zijn vader hem – als oudste zoon van 8 kinderen – vroeg om hem op te volgen als kerkbaljuw. Roger stond niet meteen te springen, maar hij was intussen al 7 jaar misdienaar en ook de toenmalige pastoor Soubry moedigde hem aan. Uiteindelijk zou Roger instemmen om het 1 jaar te doen.

1 jaar… Het zijn er ondertussen 75 geworden. En daarin heeft Roger heel wat zien evolueren.

In het begin stonden de priesters met de rug naar de mensen, later bouwden ze een podium om dichter bij het volk te staan. Ceremoniemeesters voor huwelijken waren enkel weggelegd voor de welgestelden, dus ging Roger met de staf van Sint-Martinus tot aan het portaal. Hij begeleidde de trouwers naar binnen en deed daar de ceremonie. Net zoals ceremoniemeesters nu doen.

Rouwbrieven waren er ook enkel voor de rijken. Roger ging daarom aan huis om de mensen uit te nodigen voor de begrafenis. Hij vroeg dan om een kruisgebed te lezen voor de overledene. De lokale inwoners stelden hem echter zoveel vragen, dat hij op een gegeven moment het gesprek moest afbreken: “Anders is hij begraven en ben ik nog aan het uitnodigen.”

Vroeger kwamen er nog jongeren naar de kerk, nu niet meer. De laatste 2 jaar ziet Roger niemand meer van de eerste communicanten en vormelingen naar de kerk komen. Hij heeft ook lang de missen zelf moeten dienen, omdat er geen misdienaars waren. Maar tot Rogers grote vreugde is er sinds een 3-tal jaar weer een misdienaar.

Roger is nog dagelijks in de kerk

Vandaag opent Roger nog steeds dagelijks de kerk om 7.15 uur en omstreeks 18 uur sluit hij. Hij is de eerste en de laatste in de kerk.

“Ik zeg dan: ik ga naar mijn kerk, alsof het mijn gebouw is. Ik ben meer daar dan thuis. Jammer voor mijn vrouw…”

Daarnaast zet hij alles klaar voor alle diensten en ruimt ook alles op. Sinds hij echter gevallen is over de rand van een trouwtapijt, mag hij niet meer heffen en krijgt hij wat hulp. Stoelen klaarzetten gebeurt nu bijvoorbeeld in verschillende fases.

(lees verder onder de foto's)

Later word ik kerkbaljuw. © Marieke VanderSchaeghe

Stoppen stond niet in Rogers woordenboek

Kerkbaljuw zijn heeft zo zijn voordelen: Roger weet alles zitten in de kerk, wat hij aantoont met een anekdote. “Onder pastoor Vandenberghe waren er verbouwingen vlakbij de sacristie. De werklieden en de pastoor vroegen zich af waarom een putje rechtstreeks de grond in voerde, zonder dat er ergens een afvoerbuis te bespeuren was. Ik was de enige die de aanwezigheid van het putje kon uitleggen: het was een zinkpuntje voor hosties. Gevallen hosties moest ik proper maken met watten, tot 3 keer toe. En die watten moest ik in het putje gooien.”

Roger wordt in oktober 90 jaar, maar denkt nog niet aan stoppen.

“Vroeger zou ik gezegd hebben: ik doe het nog enkele jaren, maar nu bekijk ik het toch dag per dag.”

Wie hem ooit opvolgt, zal alvast heel wat kwaliteiten moeten bezitten: sociaal zijn, veel eerbied hebben, met de nodige ernst te werk gaan en een vrouw hebben die je steunt.

Een aantal van Rogers anekdotes

Ik heb nog de tijd van de wijtewagen als lijkwagen meegemaakt. Het was een huifkar waarin twee balen stro lagen met een wit laken op. De naaste familie van de overledene moest op dat laken zitten. Guido Gezelle schreef er in zijn gedicht Kerkhofblommen over:

Traagzaam trekt de witte wagen
door de stille strate voort,
en ’t is weenen, en ’t is klagen
dat men onder ’t dekzeil hoort

Op een avond, ’t was na 20.30 uur, belde pastoor Debuf. Buiten hing er lage mist en hij vroeg of ik de auto durfde uit te halen, omdat er nog iemand de ziekenzalving moest krijgen. Dat vond ik geen probleem. Toen we er aankwamen, bleek de deur op slot te zijn en er was geen bel. Ik rammelde aan de deur en ze lieten ons binnen. Eens binnen kon ik mijn lachen niet inhouden. Degene die de ziekenzalving moest krijgen was hutsepot aan het eten. Hij zag er niet uit als iemand die elk moment kon sterven. En inderdaad: hij heeft nog 6 jaar geleefd.
Het is heel duidelijk wanneer iemand niet gewoon is om naar de kerk te gaan. Zo merkte ik eens iemand op die naar de offerande ging en rondkeek om te zien wat de anderen deden. Hij haalde net als de anderen zijn geld uit. Een beetje later was er de communie, maar hij dacht dat het opnieuw offerande was. Hij schrok ervan dat hij een hostie kreeg en stak haar in zijn zakken.

Op pensioen

Intussen is Roger Verleden na 78 jaar gestopt als kerkbaljuw. Daarover verscheen het volgende artikel op VRT NWS:

Roger, de oudste kerkbaljuw van ons land, is met pensioen: "na 78 jaar is het goed geweest"

Kerkbaljuw Roger Verleden bij zijn zelfgemaakte grot van Lourdes