Trappisten van Zundert vragen opheffing van hun abdij

De monniken van abdij Maria Toevlucht in Zundert, vlak bij de Belgische grens in Nederlands Brabant, vragen aan het Generaal Kapittel van hun orde om de abdij op te heffen.

Na het wegvallen van drie medebroeders in 2024 achten de zes overgebleven monniken een vitaal kloosterleven niet langer mogelijk. Het Generaal Kapittel van de orde houdt in september 2025 haar driejaarlijkse bijeenkomst en zal dan beslissen over het lot van de abdij. De monniken verwachten een groen licht zodat de opheffing kort daarna effectief zal plaatsvinden. De gemeenschap bereidt zich in de komende maanden voor op de sluiting.

Het traject rond de opheffing wordt begeleid door een commissie onder voorzitterschap van de abt van Onze-Lieve-Vrouw van Koningshoeven in Berkel-Enschot.

Fatsoenlijk afronden

Volgens abt Guido Van Belle is het ‘een heel pijnlijk maar ook onvermijdelijk besluit’. ‘Wij zijn monnik geworden om een leven van gebed te leiden, niet om gebouwen te beheren’, stelt Van Belle. Hoewel aanvankelijk werd gedacht aan een doorstart in een kleiner deel van de abdij, groeide het besef dat dit geen haalbare optie meer was.

‘Wij zijn nu nog vitaal en kunnen een actieve bijdrage leveren aan het gemeenschapsleven in een ander klooster. Het alternatief is dat we de komende tijd steeds meer een wegkwijnende gemeenschap worden. Door voor voltooiing te kiezen, kunnen we op een fatsoenlijke manier alles afronden en de deur met een opgeheven hoofd achter ons dicht trekken.’

Personeel en bier

Niet alleen de monniken moeten de komende maanden nadenken over hun toekomst, bijvoorbeeld door aan te sluiten bij een andere abdij. Het opheffen van de abdij heeft ook gevolgen voor het personeel en de bierbrouwerij die aan de abdij verbonden is. Een brouwerij kan alleen de merknaam Trappist voeren als zij deel uitmaakt van een actieve abdij van de orde.

Jubileum met dubbele bodem

Op 24 mei organiseert de abdij een besloten jubileumbijeenkomst met medezusters en medebroeders uit Vlaanderen en Nederland. Daarbij wordt het 125-jarig bestaan herdacht, maar tegelijk stilgestaan bij het naderende einde.

‘Overal staat het kloosterleven onder druk’, aldus Van Belle. ‘Ons besluit raakt ook andere gemeenschappen. Maar in de lange geschiedenis van het monastieke leven zijn groei en krimp steeds terugkerende bewegingen geweest. We bevinden ons nu in guur weer, maar dat hoeft geen definitief einde te zijn.’

De trappisten – Cisterciënzer Orde van de Strikte Observantie – hebben wereldwijd 160 kloosters. Nederland en België hebben er beide vijf.