Christenen in Noord-Syrië andermaal de dupe

Na de aankondiging van VS-president Donald Trump dat hij – ondanks vroegere beloftes aan de Self-Administration of North East Syria (Sanes) - zijn troepen uit Noord-Syrië terugtrekt, maakte het Turkse dagblad Yeni Akit, dat dicht staat bij de AKP-partij van president Recep Tayyib Erdoğan, geen geheim van de intenties van het Turkse nationalisme. Vertel de ongelovigen dat het leger van Mohamed eraan komt! kopte de fundamentalistische krant. Alles wijst inderdaad erop dat Turkije eerstdaags de vrijgekomen posities in het noorden van Syrië wil innemen en er het lokale zelfbestuur van Koerden, christenen en Syrische Arabieren wil ontmantelen. Turkije beschouwt de Koerden in Noord-Syrië – alsook in Noord-Irak – als medestanders van de Koerdische separatisten in eigen land.

Nu de Amerikanen hun troepen uit Noord-Syrië terugtrekken, dreigt de burgeroorlog er weer te ontvlammen.

Proxy war

Het kluwen aan de zuidgrens van Turkije is wat politologen een proxy-oorlog noemen: verschillende grootmachten botsen er met elkaar, maar ze laten het vechten op het terrein over aan lokale groepen. Als het soennitische Turkije Syrië binnenvalt omdat het een dam wil opwerpen tegen het zelfbestuur van onder meer de – grotendeels evenzeer soennitische – Koerden, slaan de Syrische president Bashar al-Assad – een aleviet – met zijn sjiitische geloofsgenoten in Teheran en zijn economisch-militaire bondgenoten in Moskou ongetwijfeld terug. Ook slapende kernen van soennitische jihadisten als al-Nusra en Daesh op het terrein en in de vluchtelingenkampen, dreigen weer in actie te komen. Voornaamste slachtoffers worden dan andermaal … de christelijke minderheden.

Maar wie neemt het op voor de christenen in het Midden-Oosten

Genocide

De European Syriac Union (ESU), die verschillende Assyrische en Syrische-christelijke organisaties in Europa overkoepelt, trekt aan de alarmbel. De Syrische christenen houden aan de Turkse Republiek alleen herinneringen aan langdurige en bloedige vervolgingen over, legt ESU-covoorzitter Fehmi Tony Vergili uit. Hij verwijst niet alleen naar de Turkse genocide op Armeense, Assyrische en Pontische christenen tijdens de Eerste Wereldoorlog, maar ook naar de voortdurende vervolging sindsdien van christenen in Syrië en Turkije en de illegale overname van hun huizen en gronden. Er zijn intussen niet eens meer dan twintigduizend christenen in Turkije meer. Dat verklaart ook waarom Syrische christenen samen met Koerden en Arabische Syriërs aan dat zelfbestuur in noordoost-Syrië deelnemen.

Ons gezamenlijke zelfbestuur in Noordoost-Syrië legde de basis voor vrede. Tony Vergili

Januskop

De nakende Turkse inval dreigt natuurlijk dat zelfbestuur van de kaart te vegen. De gevolgen daarvan zijn volgens de ESU niet te overzien. Niet alleen het vreedzame samenleven van Koerden, christenen en Arabieren in de Self-Administration of North East Syria (Sanes) dreigt op te houden, legt Vergili uit, maar als de Turken verantwoordelijk worden voor de tientallen gevangengenomen Daesh-terroristen in de kampen rond Raqqa, Kamishli Hassake of Deir es-Zor, houd ik mijn hart vast. Turkije heeft al vaker zijn januskop laten zien: het is een NAVO-bondgenoot van het Westen, maar op het terrein maakt het gemene zaken met Daesh-cellen en met allerlei soennitische rebellengroepen. Er dreigen straks ook weer massaal vluchtelingenstromen in de regio te ontstaan.

Onmacht

Ondertussen blijkt uit vragen van onder meer de kamerleden Jan Briers (CD&V) en Georges Dallemagne (cdH) in de plenaire vergadering van het federale parlement gisteren dinsdag nog maar eens hoe machteloos de Europese kanselarijen toekijken op het drama dat voor Noord-Syrië dreigt. We vragen aan de Amerikanen om een zeker aantal troepen in het noordoosten van Syrië te houden, antwoordde ontslagnemend minister van Buitenlandse Zaken Didier Reynders (MR). De volksvertegenwoordigers hebben destijds beslist om geen Belgische troepen te sturen, maar om te rekenen op gezamenlijke Europese inspanningen. Intussen blijft het in Europees Brussel echter oorverdovend stil. Ook daar zijn de instellingen immers ‘in lopende zaken’ en met andere besognes – zoals de brexit - in de weer.

Straks kijken we weer met afschuw naar voorspelbare beelden van meer oorlog en ellende, zucht Tony Vergili.