Ook godsdiensten slachtoffer van conflict in Noord-Ethiopië

Ruim een jaar geleden was ik in Tigray - de noordelijke deelstaat van Ethiopië waar nu een oorlog woedt – en ik was blij verrast hoe harmonieus het samenleven van verschillende religies er was. Als de scholen in de hoofdstad Mekelle leegliepen, zag je meisjes in schooluniform hand in hand, het ene met een kruisje in het décolleté en het andere gesluierd. De taximan in Shire met een lekke band werd er geholpen door een collega, hoewel de ene taxi vol hing met groene islamitische leuzen en de andere met stickers van Maria en het Heilig Hart. En de moskee van Negash was net zo kleurrijk als de Ethiopisch-katholieke kathedraal en de Ethiopisch-orthodoxe kerk in Adrigrat, nauwelijks vijftig kilometer verder noordwaarts.

Het huidige conflict in Noord-Ethiopië is niet religieus, maar louter politiek.

Negash

De abrahamitische godsdiensten zijn al lang prominent aanwezig in de Hoorn van Afrika. In Aksum wordt volgens de traditie de Ark des Verbonds bewaard. En in Negash staat wellicht één van de oudste moskeeën van het Afrikaanse vasteland, naar verluidt gebouwd door een zuster van de profeet Mohammed. Maar die moskee zou nu leeggeplunderd zijn door troepen die er de deelstaatregering bevechten: federale Ethiopische strijdkrachten, gesteund door soldaten uit Eritrea. In Adigrat, het lokale Ethiopische-katholieke centrum, werd een tijdje niets meer vernomen van de eparch (zo wordt een bisschop in de oosters-katholieke traditie genoemd), mgr. Tesfasellassie Medhin, maar de prelaat zou toch in leven zijn.

Vermoorde priester

Tien kilometer ten zuiden van Negash ligt Wukro, waar al lang witte paters en zusters ursulinen actief zijn. Ook die historische missiepost zou door Eritrese troepen zijn aangevallen en drie terreinwagens van de witte paters en een van de ursulinen zouden gestolen zijn, net als een aantal computers in het katholieke college dat de missionarissen er runnen. Ook in Adwa ten oosten van Aksum is sprake van een wagen van missiezusters die door soldaten opgeëist zou zijn. In Kola Tembien, een honderdtal kilometer verder westwaarts in de hooglanden, werden dan weer acht Ethiopisch-orthodoxe priesters vermoord door naar verluidt soldaten van het Ethiopische federale leger en Eritrese soldaten.

Overal in Tigray worden religieuze leiders en centra aangevallen.

Christelijke vredeswil

Hoe komt het dat de godsdiensten geviseerd worden in een conflict dat niet religieus is? Wel, zowat alle religieuze leiders in de Hoorn van Afrika kiezen voor dialoog, geweldloosheid en vrede … en dat zint de vechtende politieke leiders niet, vooral niet in de hoofdsteden Addis Abeba van Ethiopië en Asmara van Eritrea. De kleine katholieke kerk in Eritrea neemt steevast risico’s met haar verzet tegen dictator Isaias Afwerki en roept uitdrukkelijk op de vele goederen uit plunderingen in Noord-Ethiopië niet op te kopen; die oorlogsbuit ligt nu in Asha Golgol, een militair kamp buiten de hoofdstad. Ook in Ethiopië zetten de katholieke bisschoppen, die gisteren hun 50ste algemene vergadering afsloten, in op dialoog.

Premier Abiy van Ethiopië zet momenteel wel de Ethiopisch-orthodoxe kerk onder druk om zijn kant te kiezen.