Jakobsladder (Polemonium caeruleum) verbindt hemel en aarde

Jakobsladder (Polemonium caeruleum) is een rijkelijk bloeiende sierplant voor de zonnige border.

Er zijn verschillende gekweekte varianten (zogenaamde cultivars) beschikbaar in de handel. Je herkent de gekweekte varianten aan de extra vermelding bij de Latijnse naam, bv. Polemonium caeruleum 'Bambino Blue'. Afstammelingen van de wilde plant hebben die toevoeging niet. 

Er zijn trouwens nog andere Polemoniumsoorten die ook Jakobsladder worden genoemd, zoals Polemonium reptans en Polemonium yezoense. Die hebben op hun beurt gekweekte varianten. Keuze te over! 

De bloemen groeien op lange stelen en zijn hemelsblauw tot lavendelkleurig, soms met opvallende gele meeldraden. Er is zelfs een witte variant: Polemonium caeruleum 'Album'. De blaadjes zijn lancetvormig en staan in paren naast elkaar geveerd op de steel, zoals de sporten van een ladder. Vandaar de naam Jakobsladder. 

Jakobsladder wordt soms Griekse valeriaan genoemd. Het blad lijkt wel wat op dat van de valeriaan. De herkomst is nochtans niet Griekenland, maar wel Noord-Azië, Noord-Europa en de bergstreken van Midden-Europa.

Hoewel niet inheems, wordt het toch een goede bijenplant genoemd. In Wallonië schijnt hij verwilderd voor te komen. 

Betekenis

Het verlangen naar het hoogste en overstijgende, naar een verbinding met de hemel en met God, is zo oud als de mensheid. Het symbool bij uitstek voor dat verlangen is de Jakobsladder, zo genoemd naar het verhaal in Genesis 28,10-22, één van de mooiste verhalen in de Bijbel. 

Op een kruispunt in zijn leven, droomt Jakob van een ladder die vanop de aarde tot in de hemel reikt. Gods boodschappers gaan daarlangs omhoog en omlaag. Ook ziet hij de Heer bij zich staan die hem een vruchtbare toekomst en bijstand belooft: Ikzelf sta je terzijde, Ik zal je overal beschermen, waar je ook heen gaat, en Ik zal je naar dit land terugbrengen; Ik zal je niet alleen laten tot Ik gedaan heb wat Ik je heb beloofd.

Toen Jakob wakker werd, zei hij: 

Dit is zeker, op deze plaats is de Heer aanwezig. Dat besefte ik niet. - Genesis 28,16

Een plantje dat me daaraan herinnert, vind ik alleen al daarom een echte aanwinst voor m’n tuin! ;-)

Gebruik

Jakobsladder kan dienen als sierplant in de border en als snijbloem. 

In je tuin

Jakobsladder vormt een bossige pol tot ongeveer 40 cm en de bloemstelen tot 60 cm steken daar bovenuit. Je plant hem het beste in groepjes bij elkaar op een plekje vooraan in de border. Daar zal hij bloeien van april tot juli ongeveer.

Ideaal is een standplaats in de halfschaduw, ongeveer 4 uur zon per dag. Volle zon (meer dan 6 zonuren per dag) verdraagt hij ook, maar dan alleen als de grond vochtig blijft. 

De plant is kortlevend. Vergeet dus niet om hem te vermeerderen door te delen in de vroege lente of het najaar. Hij zaait zichzelf ook uit. Zaailingen die je te veel hebt, kan je gemakkelijk wieden of doorgeven aan familie of buren. Wie kan er nu geen laddertje naar de hemel gebruiken? ;-) 

Katten houden van de geur van Jakobsladder, net zoals van valeriaan. Heb je katten in de tuin, dan kan je de nieuwe aanplant het beste wat beschermen. Anders gaan de katten er misschien bovenop liggen kroelen. Ook slakken lusten ervan.