Een labyrint in de kerk: zo sluit deze klas het schooljaar af

Hij weet zelf niet goed wat er gaat gebeuren, godsdienstleraar Jean-Paul Derveaux, maar hij is nieuwsgierig, net zoals de 19 leerlingen uit het laatste jaar van het Atheneum van Oudenaarde die met hem zijn meegekomen. In de 13de-eeuwse Onze-Lieve-Vrouwekerk van Pamele, in Oudenaarde, komen ze een ritueel volgen waarmee ze afscheid nemen van hun tijd als scholier. En ook een beetje van elkaar. (lees verder onder de foto's)

Er staan stoelen in een halve cirkel, kandelaars, een kom waarin papiertjes worden verbrand. Achterin de kerk ligt een canvas van zo’n 50 vierkante meter op de grond met een labyrint op getekend, geïnspireerd op het labyrint dat in de vloer van de kathedraal van Chartres is ingewerkt. 

Vanessa Demeulemeester trekt met dit labyrint en het bijhorende ritueel het land rond. Scholen, bedrijven en verenigingen nodigen haar uit voor bezinningen, zoals hier in Oudenaarde, in Pamelekerk. Godsdienstleraar Dervaux wilde het niet in een polyvalente zaal, het zou Pamelekerk worden:

Een kerk heeft sowieso een verstillend en sacraal effect.

Het is ook een manier om deze jongeren nog eens de binnenkant van een kerk te tonen, ze komen er anders zo weinig. Ook al kozen voor het vak Godsdienst en niet zedenleer.

Aan het begin van het ritueel krijgt iedereen een strookje papier. De opdracht: schrijf er iets op dat je wilt achterlaten. Een frustratie, een slechte herinnering, iets wat jou belemmert op jouw pad, een zorg, angst, alleszins iets dat je kwijt wilt. 

Het kost de 19 leerlingen weinig moeite iets te verzinnen. Al snel staat de eerste scholier - het no-nonsensetype - om het papiertje te verbranden. Dan loopt hij door naar het labyrint.

Derveaux • Het is een spirituele wandeling, gedragen door God. En er valt heel wat uit te leren.

Een weg is soms vol kronkels, maar geen enkele stap, geen enkele bocht is verloren.

Hoe ver je je ook aan de buitenkant van het labyrint bevindt, je kan er nooit uitvallen. In de geborgenheid van het labyrint mag je zijn wie je bent. Je loopt als het ware in de handpalm van God.

Demeulemeester • Het is dan ook een labyrint, geen doolhof. In een doolhof verlies je de weg, loop je tegen de muren en wil je naar buiten. In dit labyrint word je geleid door de weg, en kom je altijd naar het doel. De enige keuze die je bij een labyrint moet maken, is of je er naar binnen gaat of niet. De rest volgt vanzelf.

Sommigen wandelen snel, anderen voet voor voet. Aandachtig of verstrooid, met gebogen hoofd of opgeheven hoofd. In gedachten verzonken of met een glimlach: van medeleven, van overtuiging, soms ook van spot - niet iedereen gelooft erin, vooral jongens hebben het er wat moeilijk mee.

Meestal staan er tegelijk een vijftal scholieren op het canvas. Je komt dus wel eens iemand tegen: voor of achter jou, maar ook tegenligger, want als je uit het midden komt, moet je via dezelfde weg terug. 

Demeulemeester • Het is interessant te zien wat er dan gebeurt. Je hebt mensen die uit het pad stappen om een ander door te laten en daardoor de weg kwijtraken. Je hebt er die in harmonie elkaar laten passeren. En wat doe je als er iemand voor je te traag is, of iemand achter je te snel?

Midden in het labyrint staat een schaal met steentjes, symbool voor wat men wil meenemen uit het labyrint: iets wat je hebt mogen leren de afgelopen jaren, iets waarvoor je dankbaar bent, een vriendschap, een mooie herinnering die je wil blijven koesteren.

In een klein half uurtje is iedereen door het labyrint gegaan. De meesten zijn buiten de zon gaan opzoeken met een blad waarop ze iets kwijt kunnen. Maar sommigen blijven in de kerk hangen, of keren terug naar binnen. Er ontstaat iets. Twee meisjes verbranden opnieuw een briefje en doorlopen het labyrint opnieuw. Daarna nog twee. En op het eind doorlopen vier meisjes hand in hand het labyrint door en eindigen met een knuffel - er komen heel wat emoties boven.

Dat het hen deugd heeft gedaan, zeggen sommigen. Dat ze er stil van werden. En dat het hen meer heeft gedaan dan verwacht. Veel meer willen ze niet kwijt. Behalve dat zoiets alleen in een kerk zou mogen plaatsvinden. 

Pas ’s namiddags kwamen de tongen los, blikt godsdienstleraar Jean-Paul Derveaux terug.

Het heeft veel losgemaakt, meer dan ze hadden verwacht.

Op school waren sommigen er nog over bezig - met een tekening van het labyrint die ze hadden meegekregen. Wat mij betreft, is dit voor herhaling vatbaar, en niet alleen bij het eind van een schooljaar.

Solvitur Ambulando

(‘Het wordt opgelost door te wandelen’)