‘Lief zijn is belangrijker dan populair zijn’ — dit schrijven ‘De 12’ deze week

‘De 12’ vormen samen het lezerspanel van ‘Kerk & Leven’. In een beurtrol verzorgen ze elke week vier kleine rubrieken: een column, het antwoord op drie doordenkers, een citaat dat hen dierbaar is en een foto die ze onlangs op Otheo zagen en die hen inspireerde.

‘Bovenmenselijk’ — Column Lucette Verboven

Vlak voor het slapengaan doe ik iets wat ik normaal vermijd en wat eigenlijk ook niet verstandig is. Ik begin een hoofdstuk te lezen uit een boek, en wat voor een boek! De oorlogsherinneringen van humanitair chirurg Réginald Moreels. Dat had ik nu niet moeten doen. De hele nacht woel en draai ik over wat ik gelezen heb: de verschrikkingen van de gifgasaanval op de stad Halabja. Réginald wordt, zo vertelt hij, geteisterd door nachtmerries van die beelden die zich op zijn netvlies hebben gebrand. Wat voor mij een voorbijgaande beproeving is, een slapeloze nacht, teert al jaren aan zijn bewustzijn. Het gaf hem zelfs posttraumatische stress in de vorm van anorexia. Voordat hij oorlogschirurg werd, geloofde hij in het goede van de mens. Zijn christelijke opvoeding bij de jezuïeten inspireerde hem om op de ergst mogelijke plaatsen hulp te bieden: in Angola, Liberia, Somalië, Syrië, Irak, Gaza. Hij ging er opereren, ontweek een kogel in Sarajevo en werd existentieel duizelig van die apocalyptische oorden.

Dan kun je twee wegen inslaan: die van de onverschilligheid of die van de opstandigheid.

En dan zegt hij plotseling waarom hij houdt van Christus, de revolutionair die zulke spectaculaire dingen zei dat we er tweeduizend jaar later nog wakker van liggen. Zo eenvoudig, maar zo moeilijk uitvoerbaar: ‘Vergeef uw vijanden’, meer nog: ‘Bemin uw vijanden.’ In Oslo leerde Moreels hoe je een conflict niet moet oplossen, maar transformeren. Hij leert hoe niet te reageren op kwetsende woorden, hoe niet met geweld te reageren als iemand je een geweer tegen het hoofd drukt of met een machete staat te zwaaien. Is dat bovenmenselijk? Was Jezus bovenmenselijk? Kan de mens bovenmenselijk worden?

Doordenkers: Ine Pauwels beantwoordt 3 vragen

Wat wil je aan je kinderen doorgeven?

‘Choose kind over cool. Lief zijn is belangrijker dan populair zijn. Ieder mens heeft ergens in zich het verlangen om ‘erbij te horen’. Maar als je jezelf moet verloochenen om erbij te horen, dan klopt het niet. Dat probeer ik m’n tienerdochters mee te geven. Toen we in Diest kwamen wonen, kende ik er niemand. De ouders die ik op school leerde kennen, waren hip, goed gekleed, hadden creatieve jobs. Ik moest dan vertellen dat ik als pastor werkte... Dat zou toch wel heel seutig overkomen? Ik heb nog nooit zulke warme vriendschappen gehad, vrienden die me appreciëren voor wie ik ben.’

Welk religieus object koester je?

‘Een dun, houten plaatje met daarop een vergeeld kartonnetje (het is eigenlijk zelfs een klein beetje beschimmeld geweest) met een Bretoens vissersgebed: Dear God, be good to me. The sea is so wide and my boat is so small. Het komt uit het huis van mijn grootouders in Mortsel Oude God. Zorgen kunnen soms zo groot voelen. Voor mij is God degene die me draagt, dat is mijn basis. En gelukkig zit er ook heel veel goddelijks in de mensen rondom mij en kan ik zorgen en problemen meestal delen.’

Uit welke stommiteit heb je het meeste geleerd?

‘Uit allemaal iets, het probleem is dat ik het me niet kan herinneren (knipoog). De meest gênante les die ik geleerd heb: altijd wachten tot de achterruit ontdooid is voordat je achteruitrijdt. De rest van het verhaal laat zich raden.’

Joris Billen kiest een foto die hem bijbleef

Een grondige opvolging na Godvergeten en soortgelijke programma’s blijft noodzakelijk. De Kerk moet in zulke dossiers streng en rechtvaardig optreden. Maar zonder afbreuk te doen aan het waardevolle engagement van velen voor de slachtoffers wil ik ook de andere kant benadrukken. Is het niet hoog tijd dat er op nationale televisie ook aandacht komt voor de overgrote meerderheid van geestelijken en leken die dag in dag uit, belangeloos en vaak in stilte, mensen bijstonden en nog steeds bijstaan? Hun inzet in zorg, onderwijs en tal van sociale initiatieven is van onschatbare waarde. De recente beelden van de zusters in Brecht waren mooi, maar tonen slechts een klein deel van die werkelijkheid die er was en is. Wat wordt hun belangeloze inzet vandaag al gemist. En hoeveel goede dingen gebeuren er nog elke dag binnen onze Kerk? Dat verhaal mag ook verteld en getoond worden, in primetime alstublieft.

Op de foto: paus Leo XIV met Paul, een Vlaamse man die van hem de ziekenzalving kreeg. Dat gebeurde tijdens het bezoek van een delegatie slachtoffers van misbruik aan het Vaticaan.

Mieke De Jonghe over dit citaat

Dat is een mooie levenswijsheid. Maar opgelet: onthoud niet alleen het tweede deel ervan – ‘zet de eerste stap nu’. Durf in de eerste plaats af en toe een groots plan te maken. Wees niet bang van een groot doel, van een lat die je hoog legt en van de weg ernaartoe die lang kan zijn. Denk vooral niet
dat het in één keer lukt en beschouw het niet als mislukking als je eens een stapje achteruit moet zetten: dat kan een nieuwe kijk geven en je volgende stap heroriënteren. Wacht vooral niet om in iets te geloven tot het slaagt: laat het slagen omdat je erin gelooft! Een tochtgenoot kan een welkom geschenk zijn, ga er dus niet aan voorbij. Of die nu de pas versnelt of net vertraagt, laat je niet uit je ritme slaan. Ook een kort stukje samen afleggen is waardevol. Ik wens jou, lezer, veel kleinestappengenot toe. Het zal je ver brengen.