‘Liefde gaf u duizend namen’: zo ontstond hét Vlaamse Marialied

Mariadevotie en Vlaamse gevoelens in één klassieker? Dat moet het lied ‘Onze-Lieve-Vrouw van Vlaanderen’ zijn.

Liefde gaf u duizend namen, groot en edel, schoon en zoet.

Velen zongen het in Mariamaand mei op school of in de parochie. Een Vlaamse klassieker, die teruggaat tot 1844, als in hartje Gent de nieuwe Jezuïetenkerk wordt ingewijd in de Posteernestraat. Datzelfde jaar schenkt een Gentse adellijke familie een marmeren mariabeeld van 2,75m hoog aan de kerk, werk van een Antwerpse kunstenaar. In 1846, toepasselijk op 15 augustus, wordt het beeld in de nis boven het hoofdaltaar geplaatst.

Op 9 mei 1860 wordt het mariabeeld gekroond door de pauselijke nuntius, in opdracht van Paus Pius IX, een grote eer. Het beeld krijgt kort erna ook de naam ‘Onze-Lieve-Vrouw van Vlaanderen’.

1910. Met tal van plechtigheden wordt het gouden jubileum van het beeld gevierd. Er wordt ook een liedwedstrijd georganiseerd. Joseph Ryelandt doet mee (Zang ter ere van Onze-Lieve-Vrouw van Vlaanderen), Robert Herberigs (Gebed aan Onze-Lieve-Vrouw van Vlaanderen), maar winnaar wordt het lied Onze-Lieve-Vrouw van Vlaanderen. De tekst is van August Cuppens, een Limburgse priester-dichter die actief betrokken is bij de Vlaamse ontvoogdingsstrijd, de muziek is van Lodewijk De Vocht, toen amper 23 maar aan het begin van een mooie carrière. De Vocht had op dat moment al meerdere teksten van Cuppens op muziek gezet, gebundeld in Jaarkrans van geestelijke liederen rond de haard.

In 1956 vertrekken de jezuïeten uit de Posteernestraat. De Sint-Lucasschool neemt de gebouwen over en breidt ze uit. Het Mariabeeld wordt overgebracht naar de kerk van het Sint-Barbaracollege in de Savaanstraat, enkele straten verderop.

De tekst

Liefde gaf u duizend namen, groot en edel, schoon en zoet.
Maar geen één die 't hart der Vlamen even hoog verblijden doet.
Als de naam, o Moedermaagd, die Gij in ons landje draagt,
schoner klinkt hij, dan al d' and'ren:
Onze Lieve Vrouw van Vlaand'ren
Onze Lieve Vrouw van Vlaand'ren

Waar men gaat langs Vlaamse wegen, oude hoeve, huis of tronk,
komt men u, Maria, tegen, staat uw beeltenis te pronk.
Lacht ons toe uit lindegroen, bloemenkrans of blij festoen.
Moge 't nimmer hier verand'ren
O, Gij Lieve Vrouw van Vlaand'ren
O, Gij Lieve Vrouw van Vlaand'ren

Blijf in 't Vlaamse harte tronen als de hoogste Koningin,
als de beste moeder wonen in elk Vlaamse huisgezin.
Sta ons bij in alle nood, nu en in het uur der dood,
ons Uw kind'ren, en ook d' and'ren:
Liefste Lieve Vrouw van Vlaand'ren
Liefste Lieve Vrouw van Vlaand'ren