Moslims en christenen pelgrimeren met Maria in Waasmunster

In Waasmunster stond op Moederdag een verbroedering tussen Maria’s kinderen plaats: christenen en moslims legden samen een korte maar intense pelgrimage af langs moskee Arruhama en Abdij Roosenberg. Dit moeten we vaker doen, liet onder meer Mohamed Achaibi, voorzitter van de moskee en medeorganisator van de pelgrimage, horen.

De pelgrimage startte in het centrum van Waasmunster, in het klooster van de Mariazusters van Franciscus, waar zuster Trees de deelnemers verwelkomde. Initiatiefneemster Barbara Mertens sprak de deelnemers toe over de band tussen Maria en de heilige Franciscus van Assisi, ook al zo’n bijzondere brugfiguur tussen islam en christendom.

Wie Barbara’s geloofsgeschiedenis een beetje kent, ziet hier de draadjes van een wonderlijk vlechtwerk bijeenkomen.

Zelf ontdekte Barbara haar geloof namelijk in het Syrische klooster Mar Moussa waar jezuïet Paolo Dall’Oglio zich inzette voor verbroedering met moslims. Op zoek naar een religieuze bedding in Vlaanderen ontdekte ze de Roosenbergabdij. Zo raakte ze op het spoor van de heilige van Assisi en diens idee van universeel broederschap. Vandaag werkt ze bij TAU - franciscaanse spiritualiteit.

Intussen blijft ze met Vrienden van Mar Moussa ook verbonden met het levenswerk van Dall’Oglio, dat onder meer voortgezet wordt door Abouna Jens Petzold, speciale gast op de Pelgrimage met Maria afgelopen zondag.

Barbara’s persoonlijke zoektocht brengt mensen samen op een unieke manier.

Maria voor moslims

In de Arruhamamoskee werden de pelgrims breedlachs verwelkomd door een groepje kinderen. De imam vertelde het verhaal van Maria volgens de Koran, Soerat al-Imran. We leren dat Maria als kind was afgestaan aan de tempel en een heilig leven leidde. Toen ze van de engel Gabriël (Jibril) de aankondiging kreeg dat ze zwanger zou worden door het Woord van God, aanvaardde ze die bijzondere opdracht in verwarring.

Het verhaal rondt af met een verrassend tafereel. Bij de bevalling doorstond Maria alle pijn moederziel alleen bij een dadelpalm. Ze schreeuwt God om hulp en die nodigt haar uit om aan de palm te schudden, waarop de rijpe dadels in haar schoot vallen. Het tafereel markeert Gods trouw. Wie om hulp vraagt, wordt niet in de steek gelaten.

'Nu begrijp ik waarom mijn islamitische buurvrouw me dadels bracht bij mijn bevalling', reageerde een deelneemster blij verrast.

Hagar en het islamitisch pelgrimeren

Bij het woord pelgrimeren denken moslims allereerst aan de bedevaart naar Mekka. Elke moslim wordt geacht die tenminste eenmaal in zijn leven te ondernemen, vertelde islamleerkracht Mohamed. Het is een rituele bedevaart, bol van de symboliek. Zo herbeleven de pelgrims de tocht van Hagar en haar zoon Ismaël door de woestijn, nadat ze door Abraham (en vooral Sara) was weggestuurd. Wanhopig liep ze tussen de bergen Safa en Marwa, op zoek naar water. Plotseling verscheen er een waterbron, die de naam Zamzam krijgt: God voorziet in alles. Tijdens de Hadj lopen de pelgrims zeven keer die afstand.

Vormelijk lopen het christelijk en het islamitisch pelgrimeren nogal uiteen, maar het spirituele doel is hetzelfde: de routine achterlaten, optrekken naar een heilige plaats om God te ontmoeten, en herboren terug naar huis keren.

Of zoals Barbara het verwoordde: Vandaag pelgrimeren we heel bewust vanuit een verlangen naar broederlijkheid en vrede, over de grenzen van religie heen. Pelgrimeren is ook buiten zijn eigen wereld treden om andere werelden te zien en te ontdekken. Dat gaan we ook vandaag doen, en Maria zal onze brugfiguur zijn die deze verschillende werelden met elkaar verbindt. 

Witte rozen voor Maria

Van de moskee ging de pelgrimage ten slotte naar Abdij Roosenberg, ontworpen door de benedictijnse architect Dom Van der Laan. Bij de ingang vertelden zuster Trees en priester Luc Maes over de illustere geschiedenis van de abdij, en haar precaire toekomst.

We vechten als leeuwinnen om de abdij te behouden als een spirituele plek. Zuster Trees

In de kapel vond een gezamenlijk gebedsmoment plaats met beurtzang. Beluister het Ave Maria in het Arabisch, zoals het gezongen wordt in Deir Mar Moussa, gevolgd door het slotwoord van pater Jens Petzold. Hij zei: Eigenlijk ben ik best trots op wat we hier realiseerden. Wij zijn maar met 8 monniken en monialen in 3 kloosters (Syrië, Irak en Italië, ndr.), maar onze spiritualiteit van broederlijkheid wordt ook ver daarbuiten gedragen.

Over de moeizame zoektocht van de zusters naar een zinvolle herbestemming van de abdij, zei hij: In Syrië zou zo’n prachtige kerk opgedragen zijn aan martelaren. Geen martelaren in de zin van ‘helden’, maar van ‘geloofgetuigen’. En die getuige zien wij, die hier samenzijn in naam van Maria, in jonge vrouwen zoals zij. Zowel in de Koran als in de Bijbel zien we een jonge vrouw die een opdracht krijgt, maar opbokst tegen een samenleving die haar uitsluit. Ik denk dat jonge vrouwen ook vandaag de verandering in zich dragen waarop we moeten hopen, om een einde te maken aan de logica van oorlog, die onze wereld nog altijd in zijn greep houdt. Ik bid Maria dat ze elke jonge vrouw die zich inzet voor vrede, ondersteunt. 

Met een witte roos gingen alle deelnemers ten slotte huiswaarts.

Meer weten

• De Pelgrimage met Maria sloot aan bij de internationale beweging van christenen en moslims Ensemble avec Marie die spirituele ontmoetingen tussen christenen, moslims en anderen aanmoedigt. 
• Jens Petzold is monnik-priester, toegewijd aan de dialoog met de islam en overste van het klooster Mariam Al-Adrah in Sulaymaniya, Irak. Lees zijn verhaal: Abouna Jens gelooft in ontmoeting
• Om de gemeenschap van Deir Mar Moussa te leren kennen of te volgen, mail je naar Vrienden van Mar Moussa.
• Ontdek Abdij Roosenberg
• Ontdek TAU - franciscaanse spiritualiteit