Ontwikkel je tuingeheugen met een plantenlijst, kalender of tuindagboek

Goed tuinieren vergt best veel ervaring en kennis, maar veel daarvan verdwijnt ongemerkt uit je hoofd. Tegen de tijd dat je opnieuw wilt zaaien, snoeien of planten, weet je misschien niet meer welke planten waar staan, wat vorig jaar goed werkte of wat je toen juist anders wilde doen.

Wie af en toe iets noteert, bouwt geleidelijk een geheugen van zijn tuin op. Dat hoeft geen extra klus te worden. Een plantenlijst op je smartphone, een 'verjaardagskalender' waarop je terugkerende tuintaken noteert of een eenvoudig tuindagboek kunnen al genoeg zijn om slimmer en meer ontspannen te tuinieren.

Plantenlijst

Een plantenlijst helpt je onthouden wat er precies in je tuin groeit. Geloof me: binnen een jaar ben je vergeten wat je waar geplant of gezaaid hebt. Ook informatie over verzorging of vermeerdering kan je in de lijst bijhouden. Je maakt de lijst zo beknopt of uitgebreid als je zelf wil.

Mogelijke kolommen zijn:

• Nederlandse naam
• Botanische naam
• Plaats in de tuin
• Verzorging
• Vermeerdering
• Standplaats: Z, HS, S, Dr, Vo, A, R (zon, halfschaduw, schaduw, droog, vochtig, arm, rijk)
• Bloeitijd
• Kleur
• Hoogte
• Datum van aanplant of zaaien

Digitaal bijhouden welke planten in je tuin groeien is wel handig: ook in de tuin kan je de lijst op je smartphone of tablet raadplegen en aanvullen. Met een eenvoudige Excel- of Google-sheet kom je al heel ver.

Ben je alweer vergeten welke plant waar staat of opkomt? Gebruik dan een app om de plant te identificeren. Voor inheemse en spontaan opkomende planten is ObsIdentify een goede keuze. Voor exotische tuinplanten en cultivars kan je beter Pl@ntNet, PictureThis of Google Lens gebruiken. 

Tuinkalender

Wanneer kon je ook alweer die boom snoeien: in de winter of in de zomer? En wanneer kan je het gazon het beste bemesten? Heb je, zoals ik, de neiging om informatie over tuintaken telkens opnieuw op te zoeken? Dan kan een tuinkalender uitkomst bieden.

Noteer een jaar lang per maand welke tuintaken op dat moment aan de orde zijn. Zo heb je voor de volgende jaren een handig draaiboek.

Wie liever niet te veel op een scherm zit, kan daarvoor een ‘verjaardagskalender’ gebruiken.

Tuindagboek

Een tuindagboek is minder systematisch en biedt meer vrijheid om chronologisch bij te houden wat er in je tuin gebeurt.

• Welke tuintaken je onder handen neemt en wat je waar zaait en plant.
• Wat er werkt en wat niet.
• Welke bloemen voor het eerst verschijnen, of geregeld een lijstje van alles wat op dat moment bloeit.
• Wat je kon oogsten.
• Welke dieren je zag. Je kan ze identificeren met ObsIdentify.
• Het weer. 

Dat kan in een schrift, maar ook in een notitie-app op je smartphone. Voeg eventueel foto’s toe: die laten vaak beter dan woorden zien hoe je tuin door het jaar verandert. Je kan er zelfs een fotodagboek van maken.

Plant- of zaaiplan

Een goed tuingeheugen kijkt niet alleen terug, maar helpt je ook vooruit. Wat je eerder hebt opgemerkt over lege plekken, bloeitijden of standplaatsen, kan je vertalen in een plan voor het volgende seizoen.

Wil je een nieuwe border aanleggen of een hoekje van je tuin opnieuw inrichten? Of vielen er halverwege de zomer gaten in je border die je wil opvullen met laatbloeiende soorten? Dan is het nuttig om vooraf te plannen wat je waar wilt zetten en wanneer je de planten het best koopt of zaait. Sommige soorten zaai je het best in het voorjaar, andere juist in het najaar.

Een eenvoudig plant- of zaaiplan helpt je om ideeën vast te leggen voor je ze vergeet. Dat kan op papier, in een schets van je tuin of in een tabel waarin je per soort noteert waar en wanneer je wilt zaaien of planten.

Zo wordt het makkelijker om vooruit te denken en vermijd je dat je het juiste zaaimoment mist of dat een enthousiaste aankoop achteraf nergens goed past.

Met deze eenvoudige hulpmiddelen voorkom je dat opgedane tuinkennis weer vervliegt en bouw je jaar na jaar verder op wat je hebt gezien, geprobeerd en geleerd.