Paus brengt troostvolle boodschap voor Dag van Grootouders en ouderen: ‘Ik zal je nooit vergeten’

De boodschap van paus Leo XIV voor de Werelddag van Grootouders en ouderen, kreeg als titel Ik zal je nooit vergeten. Het is een citaat uit Jesaja (49,15). Ouderen hebben vaak het gevoel dat ze niet meer meetellen, weet de paus, maar ‘de Heer belooft dat de namen en gezichten van alle mensen in de palm van zijn hand staan gegraveerd’.

De paus roept in het bijzonder jongeren op om ter gelegenheid van deze werelddag oudere mensen een bezoekje te brengen. ‘Breng hen mijn boodschap over’, zo vraagt hij. ‘Laat hen voelen dat de woorden van de Heer aan hen gericht zijn.’ Ten slotte moedigt hij ouderen aan om zich ondanks alles kind van God te weten. Misschien voor het eerst in hun leven. ‘Het is nooit te laat om je tot Hem te wenden.’ Zo kunnen we als christenen onze ouderdom beleven, zegt hij: ‘kwetsbaar’ maar tegelijkertijd ‘geroepen’.

Lees de troostvolle boodschap.

Geliefde broeders en zusters,

Via de profeet Jesaja belooft de Heer dat Hij niemand van ons zal vergeten. Hij verzekert ons dat Hij onze gezichten in de handpalmen heeft gegraveerd (Jesaja 49,16) en dat zijn liefde groter is dan de liefde van een moeder voor haar kind (Jesaja 49,15). De profeet geeft ons een inkijkje in een intieme en intense dialoog waarin God, in vertrouwde bewoordingen, ieder individu en het volk als geheel aanspreekt. Ook vandaag de dag kunnen we deze woorden lezen alsof ze op ieder van ons van toepassing zijn, en iedereen kan de woorden ‘Ik zal je nooit vergeten’ rechtstreeks tot zich horen.

Dit zijn woorden die ons troost en hoop geven. Ze zijn het antwoord op een kwellend gevoel dat het hart beroert: ‘De Heer heeft mij verlaten, mijn Heer heeft mij vergeten’ ( Jesaja 49,14). Hoe vaak in de Heilige Schrift, vooral in de Psalmen, ontspringt het gebed uit de wanhoop van hen die voelen dat hun leven voor niemand van belang is en dat ze worden verwaarloosd! Het pijnlijke gevoel vergeten te zijn wordt helaas door veel mensen gedeeld, en onder hen zijn heel wat ouderen.

Gods liefde, die niemand vergeet, biedt zich aan als een daad van gerechtigheid en een antwoord op de anonimiteit waarin het menselijk leven maar al te vaak verloren gaat. Vooral de levens van veel ouderen lijken gehuld in een sluier die hun gelaatstrekken vervaagt en hen in de vergetelheid hult. Dit gebeurt in huizen waar eenzaamheid heerst en ook in zorginstellingen waar de unieke persoonlijkheid dreigt te worden gereduceerd tot een bednummer of een ziekte.

De viering van de Werelddag van Grootouders en ouderen is een gelegenheid om te herontdekken dat de Kerk geroepen is om een ​​moeder te zijn voor iedereen en dat het op elke leeftijd mogelijk is om onszelf te zien als zonen en dochters van God.

Moge deze dag daarom een ​​inspiratie zijn voor iedereen, in het bijzonder voor jongeren, om de mooie gewoonte nieuw leven in te blazen van het bezoeken van hun grootouders, de oudere familieleden en zelfs degenen die niemand hebben om hen te bezoeken. Breng hen, door middel van deze boodschap en uw aanwezigheid, de nabijheid en genegenheid van de paus. Zorg ervoor dat de woorden van de profeet – ‘maar ik zal u nooit vergeten’ – de vorm aannemen van een tedere en liefdevolle ontmoeting.

‘In een tijdperk dat snelheid en fragmentatie bevordert, verlangt de mens nog steeds naar zorg en erkenning van aandachtige geesten, vriendelijke woorden en handen die in staat zijn tot tederheid. De digitale cultuur vermenigvuldigt verbindingen en biedt nieuwe mogelijkheden voor interactie. Toch behoudt het menselijk hart een onwrikbare behoefte aan echte nabijheid.’ (Magnifica humanitas, 239)

De Kerk begrijpt het lijden van haar oudere leden. Zij weet heel goed dat zij maar al te vaak door de bril van stereotypen worden bekeken en als een last worden beschouwd. Zij is zich ervan bewust dat een winstgerichte economie familiebanden verzwakt. Zij weet dat veel ouderen in de steek worden gelaten door kinderen die gedwongen worden te migreren of, in sommige gevallen, in oorlogen te vechten. Om al deze redenen verkondigt zij vol vreugde de belofte van de Heer: ‘Maar Ik zal jullie nooit vergeten!’

Het is een vreugde, op elke leeftijd, maar vooral wanneer we niet meer jong zijn, om te ontdekken, zoals Johannes Paulus I zei, dat we de ontvangers zijn van ‘onsterfelijke liefde van God. Wij weten: Hij houdt ons altijd in de gaten, zelfs wanneer het donker lijkt. Hij is onze vader; sterker nog, Hij is onze moeder’ (Angelus , 10 september 1978). Ook al is het niet vanzelfsprekend om zo te denken, de waarheid is dat we zelfs op hoge leeftijd niet ophouden zonen en dochters te zijn. Daarom blijft de uitnodiging om terug te keren in de armen van God – wiens liefde zowel vaderlijk als moederlijk is – op elke leeftijd waardevol.

Voor velen vindt de ontdekking van Gods tederheid plaats in de loop van hun leven, soms zelfs in de laatste fase. Anders dan vroeger is het steeds vaker zo dat mensen de ouderdom bereiken zonder een echte geloofservaring te hebben gehad. In zulke gevallen kan de ouderdom – te beginnen met de vragen die in deze levensfase met de grootste urgentie opkomen – het juiste moment zijn om een ​​spiritueel leven te beginnen of te hervatten.

Op deze nieuwe reis kan men erkennen dat God, zoals Augustinus zegt, ‘een moeder is omdat Hij koestert, omdat Hij voedt, omdat Hij verzorgt, omdat Hij beschermt’ (commentaar op Psalm 27 , II, 18). Dit besef helpt ons om ons niet te schamen voor de kwetsbaarheid die zich openbaart en om te begrijpen dat we elkaar altijd nodig hebben en behoefte hebben aan aandacht en zorg. Tot God, die ons nabij is en die we leren herkennen in zijn tederheid, kunnen we ons nu met kinderlijk vertrouwen in gebed wenden. Het is nooit te laat om je tot Hem te wenden. Het kan een groot geschenk zijn voor iedereen.

Beste ouderen,

Paus Franciscus sprak over u als een ‘nieuw volk’ (Catechese , 23 februari 2022), omdat het aantal ouderen in de menselijke geschiedenis nog nooit zo groot is geweest. Het is daarom belangrijker dan ooit om samen met u, dit ‘nieuwe volk’, na te denken over wat onze roeping zou kunnen zijn wanneer kwetsbaarheid – de metgezel van de mens vanaf de geboorte – de overhand lijkt te nemen. Ik wil u zeggen: wees niet bang voor kwetsbaarheid! Juist deze kwetsbaarheid draagt ​​een nieuw potentieel in zich dat ook de andere levensfasen verlicht. Want wanneer ‘we onze kwetsbaarheid erkennen, openen onze harten zich om elkaar te steunen en om Hem aan te roepen die kan geven wat geen menselijke macht kan garanderen: de diepe verzoening van harten en daarmee de ware vrede’ (Ontmoeting met de Algerijnse gemeenschap, Basiliek van Onze-Lieve-Vrouw van Afrika, Algiers, 13 april 2026).

Zo kunnen we als christenen onze ouderdom beleven: ‘kwetsbaar’ maar tegelijkertijd ‘geroepen’. Een man en een vrouw kunnen immers in hun ouderdom herboren worden (vgl. Joh. 3,4-6) en met de profeet uitroepen: ‘In terugkeer en rust zult u behouden worden; in stilte en vertrouwen zal uw kracht liggen’ (Jes. 30,15). Deze kracht kan een uitnodiging zijn om niet onze toevlucht te nemen tot arrogantie en macht om het menselijk samenleven te verzekeren, maar tot verzoening en ware vrede. In deze tijd, die zo hard getekend is door oorlogsgeweld en sociale onrust, vragen velen zich af hoe de wereld eruit zal zien waarin hun kleinkinderen zullen opgroeien. Ik roep u, beste vrienden, op om samen met mij vurig te bidden dat de vrede spoedig over de hele wereld mag komen.

Geliefde oudere broeders en zusters, ik dank u voor uw dagelijkse steun met uw gebeden, vooral wanneer u de Heilige Rozenkrans bidt. Ik betuig u mijn oprechte dankbaarheid en laat u achter met dit gebed: moge de Heer ons altijd vernieuwen in geloof, hoop en liefde – Hij die ons nooit vergeet!

15 juni 2026, paus Leo XIV