'Seksueel misbruik draagt men een leven lang mee'

Vandaag boog de onderzoekscommissie van de Kamer, belast met het onderzoek naar de aanpak van seksueel misbruik in de Kerk en daarbuiten, zich over het mechanisme van arbitrage waardoor slachtoffers van voor Justitie verjaarde feiten van misbruik binnen de Kerk, alsnog kunnen worden gehoord, erkend en een materiële tegemoetkoming krijgen. De Arbitragecommissie kwam er na aanbeveling van de vorige parlementaire commissie over misbruik in de Kerk uit 2010-2011.

Kwamen aan het woord: professor kindergeneeskunde Rita Lombaerts (lid van de arbitragecommissie), Manu Keirse (voorzitter van Dignity, de stichting die namens de Bisschoppenconferentie als centraal aanspreekpunt functioneert voor de slachtoffers), kerkjurist Patrick Degrieck (betrokken bij de kerkelijke opvangpunten) en Herman Cosijns werd gehoord. Cosijns was  van 2011 tot begin vorig jaar secretaris-generaal van de Bisschoppenconferentie en nauw betrokken bij de uitwerking van de arbitrage en lid van Dignity.

Honderden slachtoffers ontmoet

Herman Cosijns sprak honderden slachtoffers en getuigde in de parlementaire commissie vanuit die bijzonder aangrijpende ervaring. Mgr. Cosijns: 'We zijn als Kerk diep beschaamd voor dit berokkend leed. Het was voor velen een opluchting dat de Kerk de feiten geloofde en hun leed erkende. Want dat was onze hoofdtaak: het leed erkennen en in naam van de Kerk onze excuses aanbieden. Wij erkenden dat leden van de Kerk zware en afschuwelijke misdrijven hadden gepleegd. De erkenning van de feiten met onze excuses en een financiële tegemoetkoming was de manier van de Kerk om haar morele verantwoordelijkheid voor dit leed op te nemen. (…) Deze ontmoetingen hebben mij geleerd dat seksueel misbruik het hele leven tekent. Men draagt het levenslang mee. Bij de meesten is het een verborgen pijn en kwetsuur die nooit geneest.'

628 meldingen bij Arbitrage

Herman Cosijns gaf ook meer toelichting bij de 628 meldingen bij de Arbitragecommissie (naast de 686 meldingen bij de kerkelijke opvangpunten; hierover getuigden afgelopen maandag de coördinatoren in de Kamercommissie). In totaal waren de meldingen afkomstig van 493 mannen en 135 vrouwen, waarvan 449 Nederlandstalige, 178 Franstalige en 1 Duitstalige. Het betreft hoofdzakelijk melders die op dat ogenblik tussen de 50 en de 80 jaar waren. 507 slachtoffers kregen een tegemoetkoming.

Op de vraag nadien wat er met daders gebeurt, vertelde Keirse dat er een raad van toezicht bestaat die bij gevallen de bisschoppen adviseert. Alle besproken daders werden pastoraal geschorst. Het overgrote deel van de daders is evenwel overleden. Degrieck zei dat er nauwelijks nog levende daders zijn onder de pensioenleeftijd.