Standpunt van Ludwig De Vocht in Tertio: Lichtfeest

Voortaan mogen erediensten plaatsvinden met maximum 15 personen. Een arrest van de Raad van State gaf de overheid op 8 december vijf dagen om het artikel 15, paragraaf 3 en 4, en artikel 17 van het ministerieel besluit houdende dringende maatregelen om de verspreiding van het coronavirus te beperken, te vervangen door een regeling die de collectieve uitoefening van de eredienst niet disproportioneel inperkt. Die vervanging diende te gebeuren in overleg met vertegenwoordigers van de geloofs-en levensbeschouwelijke gemeenschappen. De volgende dag leverde dat overleg met minister van Justitie Vincent Van Quickenborne (Open VLD) als compromis op dat er maximaal 15 personen aanwezig mogen zijn bij een eredienst

De beslissing van de Raad van State en het compromis met Justitie effenden meteen het pad voor een woordenoorlog tussen voor- en tegenstanders en leidden tot een spervuur aan respectloos antiklerikaal geschut van onder anderen liberale beroepspolitici waarbij helemaal geen rekening werd gehouden met de gevoeligheden van gelovigen. De meest absurde vergelijkingen werden getrokken om aan te klagen dat er een versoepeling kwam voor de godsdiensten.

Huwelijken en begrafenissen 

Het arrest van de Raad van State is het gevolg van een verzoekschrift van partijen uit de joodse gemeenschap, die erop aandrongen dat collectieve erediensten en religieuze huwelijksceremonies opnieuw zouden kunnen plaatsvinden op een wijze die overeenstemt met de geloofsvoorschriften. De joodse verzoekers wezen erop dat een volwassen joodse man niet individueel aan zijn religieuze plicht kan voldoen om te bidden en dat daartoe de bijeenkomst van een groep van tien volwassen mannen noodzakelijk is. Ook werd erop gewezen dat voor een joodse huwelijksceremonie minstens tien joodse mannen – een minjan – aanwezig moeten zijn. Het compromis dat bepaalt dat er erediensten mogen worden gehouden van maximum 15 personen komt daaraan tegemoet en spiegelt zich aan de bepaling van artikel 5 paragraaf 4 dat een maximum van 15 personen begrafenissen en crematies mogen bijwonen. 

Chanoeka 

De joodse verzoekende partijen beklaagden zich in hun verzoekschrift er al over dat het beperkt aantal uitzonderingen op de collectieve uitoefening van de eredienst volledig op maat van het christelijke geloof zijn gesneden. Ze wezen ook op het grote belang van de gebedsplicht tijdens de joodse feestdagen, meer bepaald die van Chanoeka dat dit jaar loopt van 10 tot 18 december.  

Niemand kan beweren dat het compromis dat volgde op het arrest op maat van de christenen is geschreven.  

Kerstvieringen met slechts 15 deelnemers hebben weinig charme. Ook gewone zondagsvieringen voor amper 15 aanwezigen zijn weinig aantrekkelijk. Het hoofddoel van alle beperkende maatregelen mag intussen niet uit het oog worden verloren: het voorkomen van Covid-19-slachtoffers. 

Salomon 

Het Chanoekafeest staat bekend als het feest van de lichtjes waarbij over een periode van 8 dagen elke dag een lichtje extra wordt aangestoken. Het verwijst naar de herinwijding van de Tweede Tempel in 164 voor Christus. De Eerste Tempel was die van koning Salomo, die geroemd werd om zijn wijsheid en bekend is gebleven wegens zijn salomonsoordeel.  

Ook de bisschoppen geven in hun reactie op de lichte versoepeling van de lockdown voor publieke erediensten blijk van die wijsheid.  

Ze laten het aan de plaatselijke parochies of pastorale eenheden over te beslissen of het praktisch haalbaar en veilig is een eucharistieviering of gebedsdienst te laten plaatsvinden. Ze wijzen er ook op dat de uitbreiding van 4 naar 15 personen meer mensen de kans biedt om in de kerstperiode een kerk te bezoeken voor gebed en bezinning, het brengen van een bezoek aan de kerststal of het bezorgen van een gift voor de meest behoeftigen of het aansteken van een kaarsje. In de advent wordt niet elke dag maar elke week een extra kaars aangestoken op weg naar de jaarlijkse herdenking van de geboorte van het Licht die vrede brengt. Dat graag ook in tijden van frustratie en van giftige polemieken.  

• Dit Standpunt van redacteur Ludwig De Vocht verschijnt morgen in Tertio nr. 1.088 van woensdag 16 december 2020. 
• Voor een gratis proefnummer van of een abonnement op Tertio.