Wat YouTube en games ons leren over een geloofsgemeenschap

Wie is deze ‘mediapriester’?

Roderick Vonhögen (48) is een katholieke priester uit het Nederlandse Utrecht. Hij studeerde filosofie, theologie en communicatie in Louvain-la-Neuve, Brussel, Utrecht en Rome. Met een podcast berichtte hij in 2005 over de dood van paus Johannes-Paulus II en de verkiezing van zijn opvolger, paus Benedictus XVI. Sindsdien maakt hij internationaal opgang als ‘mediapriester’. Door intensief gebruik van sociale media en verwijzingen naar films, games en nieuwe technologieën probeert hij gelovigen op een andere manier te verbinden en bereiken.

Vorig jaar publiceerde Vonhögen een autobiografie, die leest als een hartstochtelijk pleidooi voor de inzet van nieuwe technologieën. Vonhögen wijst ook op de kansen die films en computergames bieden. Hij pleit er ook voor meer aanwezig te zijn in de klassieke media, al begrijpt hij de terughoudendheid die daarbij vaak heerst.

Hoe effectief is communicatie als die in zichzelf gekeerd is en alleen voor eigen parochie preekt? Roderick Vonhögen

Wat komt er dan terecht van onze missie om alle uithoeken van de aarde te bereiken?, vraagt de priester zich nog af.

YouTube en games als inspiratie om een kerkgemeenschap uit te bouwen

In het boek wordt veelvuldig verwezen naar films, games, zelfs naar Disneyland. Vonhögen verbindt er telkens een reeks tips aan. Hoe vertel je een verhaal? Hoe kun je beter communiceren? Hoe verander je de wereld? Hieronder vind je alvast zijn aanbevelingen om ideeën uit de wereld van games en YouTube toe te passen bij het uitbouwen van een (kerk)gemeenschap.

1. Alles draait om vriendschap

De kern van het geloof berust op vriendschap, betoogt Vonhögen, ook al hebben buitenstaanders - maar ook gelovigen - soms de indruk dat het in de kerk meer draait rond regels, rituelen, formules en tradities. Die zijn er uiteindelijk om die vriendschap te versterken, uit te zuiveren en zonodig te herstellen. Vonhögen roept op om die vriendschap ook als uitgangspunt te nemen bij de communicatie met de buitenwereld én de media. Het is een essentiële houding voor wie geroepen zijn om de vriendelijkheid van God aan de wereld te verkondigen.

2. Spreek de taal van je vrienden

Vonhögen krijgt wel eens de kritiek dat hij op sociale media te veel over games, films en technologische snufjes praat en te weinig over geloof en gebed. Zijn antwoord daarop: Met vrienden spreek ik over van alles en nog wat. Sociale media zijn ontmoetingsplekken waar je de taal spreekt van de ander. Vriendschap begint met belangstelling voor de leefwereld van je naaste. Meng je in hun cultuur, taal en omgeving en vanzelf komen de vragen over zingeving. Dat is in de afgelopen jaren mijn ervaring.

3. Wees daar waar je vrienden kunt maken

Als je ziet dat je kerk halfleeg is, waarom ga je met de kerk niet naar de plekken waar het wél druk is?

Zoek de mensen op, of nodig hen uit, zoals de paus doet met zijn Wereldjongerendagen. Eén van de kerkgemeenschappen van mijn parochie zoekt telkens gelegenheden om in de wijk aanwezig te zijn. Met kaarsen en een Maria-icoon op de markt, een processie in het winkelcentrum, een openluchtviering op een schoolplein of zelfs door bij de supermarkt filmpjes te maken over de kerstbeleving van het winkelpubliek. (...) Communiceer niet alleen via je eigen blaadjes of mededelingen, maar stap uit je vertrouwde cirkel en ga in dialoog met de omgeving.

4. Herwaardeer het spel als middel om contact te maken

De gamescultuur leert ons dat spelletjes de manier bij uitstek zijn om met wildvreemden kennis te maken en op te trekken. Vonhögen vertelt hoe hij in zijn eerste jaren als priester met doopouders een soort ganzenbordspel deed om het ijs te breken. Bij bepaalde vakjes moest een vraag worden beantwoord over de gelovige motivatie van de ouders en de betekenis van de sacramenten. Het werkte feilloos, en ik heb goede herinneringen aan de mooie antwoorden die ouders met elkaar deelden.

5. Schep een consistent aanbod

Populaire YouTubers hebben een grote achterban. Eén van de succesfactoren is dat ze heel regelmatig zijn in het maken van filmpjes. Ook al moet de pastoor elke zondag misschien naar andere plekken dan de week ervoor, waarom niet na afloop van de viering een kort filmpje maken waarin de preek van die dag nog even wordt samengevat?

Kortom, besluit pastoor Vonhögen:

Media en geloof hebben alles met elkaar te maken. Beiden willen ze mensen met elkaar verbinden, vriendschap bemiddelen, delen wat je bezielt.

Meer weten?

• Roderick Vonhögen, Mediapriester - Avonturen in de wereld van film, games en nieuwe media, Adveniat, 2015, 219 blz., ISBN 9789491042911
• Lees het interview dat Kerk & Leven vorig jaar met hem had.
• Volg priester Roderick via zijnFacebookpagina.