'Franse katholieken nog niet uitgeteld’, stelt onderzoek van Bayard-La Croix. Maar wie zijn ze?

Een onderzoek van Bayard-La Croix, uitgevoerd door Ifop, toont aan dat 3 miljoen Fransen ongeveer wekelijks naar de mis gaan. Zij worden in het onderzoek de ‘vaste kerkgangers’ genoemd. Daarnaast is er een groep die minder vaak naar de mis gaat, misschien zelfs nooit, maar toch sterk gelovig geëngageerd is. Zij worden ‘geëngageerde katholieken’ of ‘occasionele kerkgangers’ genoemd in het onderzoek en zijn met 3,5 miljoen. Samen maken ze iets meer dan 10% van de bevolking uit. De eerste vaststelling van het onderzoek is dan ook: de katholieke Kerk is nog niet uitgeteld.

Bewuster gelovig

Het onderzoek bekeek verder hoe beide groepen hun geloof beleven en hoe ze staan tegenover maatschappelijke en ethische uitdagingen. Tegelijk valt ook op dat er meer dan twee hokjes bestaan, of liever: dat je niemand zomaar in een hokje kan steken.

De mensen die zich omschrijven als vaste kerkgangers beleven vaak ook thuis hun geloof met regelmatig gebed. 44% zegt het rozenhoedje te bidden en een derde neemt geregeld deel aan het sacrament van de verzoening of aanbidding. De occasionele kerkgangers spreken in minder spirituele termen over hun geloof. Ze hebben het meer over waarden als ‘delen’ en ‘vrede’.

Hoe dan ook, beide groepen lijken bewuster gelovig te zijn en zich een minderheid te weten in het ooit zo katholieke Frankrijk. ‘Wanneer een religie een minderheid wordt, heeft ze de neiging zich te herstructureren om niet te verdwijnen. Deze herstructurering leidt tot een intensivering van het onderlinge samenzijn rond opvallende praktijken’, analyseert socioloog Yann Raison du Cleuziou in La Croix.

Mobiliserende kracht

Zoals verwacht liggen de meningen over maatschappelijke en ethische thema’s in de twee groepen eerder ver uiteen. De meest frequente kerkbezoekers zijn ook het meest bereidwillig om op straat te komen voor thema’s waarvoor de Kerk oproept.

Voor sociale thema’s als gastvrijheid en menselijkheid voor migranten en mensen in armoede komen minder kerkelijke katholieken ook op straat, maar voor ethische thema’s – denk aan abortus, euthanasie of lgbti+-rechten – zijn ze veel minder te mobiliseren dan de eerste groep en delen zij veeleer de mening van de meerderheid in de samenleving. De laatste groep is wel sterk vragende partij voor hervormingen in de Kerk.

Partijpolitieke voorkeuren

Terwijl de eerste groep neigt naar rechts (en 15% zelfs naar extreem-rechts), sluit de tweede groep veeleer aan bij links en extreem-links. En 15% hangt de meerderheid van de president aan. Er is dus niet zoiets als ‘dé katholieke stem’.

Waar ze het wel over eens zijn, is dat het tijd wordt voor een grotere rol voor vrouwen in de Kerk. Op dat vlak zijn de katholieken van Frankrijk het allemaal eens met de evolutie in de samenleving. De meerderheid is voorzichtig open voor migranten. Over moslims in Frankrijk zeggen 8 op de 10 Franse katholieken dat ‘de vreedzame meerderheid van de moslims niet moet verward worden met enkele extremisten’ maar tegelijk is 7 op de 10 toch ‘ongerust over de groei van de islam’ in het land.

Het onderzoek werd uitgevoerd op basis van een steekproef bij 1.004 regelmatig praktiserende katholieken en 1.155 incidenteel praktiserende katholieken, op een totaal van 18.031 personen van 18 jaar en ouder. (LW)

Bron: La Croix