Als een tienermeisje kiest voor God — ‘Los Domingos’ nu in de bioscoop

Het eerste beeld van Los Domingos (De zondagen), van de Baskische filmmaker Alauda Ruiz de Azúa, toont een kruisbeeld aan de muur – in het schemerdonker. In de schaduw van de nacht maken tienermeisjes zich vrolijk over de zusters van het klooster waar ze net een retraite hebben gevolgd.

Op een van hen, de 17-jarige Ainara, heeft die retraite — de verkenning van een mogelijke roeping — wél een diepe indruk nagelaten. Het zwijgzame meisje is vastbesloten: ze wil kloosterzuster worden. De kloosterspreuk Ora et labora – bid en werk – lijkt haar op het lijf geschreven. Alleen al de gedachte eraan tovert een gelukzalige glimlach op haar gezicht.

De volgende dag vraagt Ainara haar vader Iñaki toestemming om opnieuw enkele dagen naar het klooster te gaan. Haar motief? Ze heeft een roeping gevoeld en wil kloosterzuster worden. Iñaki, die een restaurant uitbaat en als alleenstaande vader drie dochters opvoedt, is verbouwereerd. Hij twijfelt, maar verzet zich niet echt: als ze maar gelukkig is.

Toch verdeelt Ainara’s vurige verlangen het gezin. De zondagen, waarop Spaanse families traditioneel samenkomen, worden een katalysator voor groeiende spanningen.

Regisseur Alauda Ruiz de Azúa deed onderzoek naar wat een religieuze roeping betekent voor familie en vrienden. Uit talrijke getuigenissen bleek vooral hoeveel onbegrip zo’n keuze kan oproepen. Dat gegeven fascineerde haar en vormde het uitgangspunt voor het scenario.

Los Domingos vertrekt vanuit Ainara’s gelukzaligheid – alsof ze verliefd is – en het onbegrip binnen haar gezin. Dat wordt in de eerste plaats verwoord door haar tante Maite, de zus van haar vader.

Vanuit het hart

Gaandeweg wordt ook Ainara’s diepe wonde zichtbaar: ze verloor op jonge leeftijd haar diepgelovige moeder. Niet toevallig draagt ze opvallend het medaillon dat ze van haar kreeg. ‘Zo is de Maagd Maria altijd bij me.’ Het geloof biedt haar troost, houvast en kracht. Ainara wil haar eigen weg kiezen, zonder compromissen te sluiten.

Maite probeert haar op andere gedachten te brengen. Als uitstekende leerlinge zou Ainara naar de universiteit moeten gaan, vindt ze. Daar kan ze nieuwe mensen leren kennen, reizen en haar horizon verruimen.

Pablo, Maites partner, wil dan weer weten hoe Ainara dat doet: zo tot God bidden dat Hij antwoordt. Hem lukt dat niet. Haar antwoord is even eenvoudig als vanzelfsprekend: ‘Bidden doe je vanuit je hart.’

Ainara, vertolkt door Blanca Soroa, is vastberaden. In de kloostergemeenschap vindt ze alles wat ze in het gewone leven mist. Dat wordt nog duidelijker na het overlijden van haar grootmoeder. De scène waarin ze zich na de uitvaart, alleen in de kerk, tot God richt en het uitschreeuwt – ‘Help mij, want U bent mijn Vader’ – is hartverscheurend mooi. Even later vindt ze glimlachend haar rust en kracht terug.

Thuis blijft Ainara de teruggetrokken, rebelse tienerdochter. Bij de zusters in het klooster wordt ze daarentegen als een jonge vrouw benaderd en gerespecteerd. Haar persoonlijke begeleidster, zuster Pilar, en haar geestelijke mentor, pater Txema, hebben oog voor haar unieke persoonlijkheid. Van haar familie hoort ze vooral hoezeer die haar zal missen.

Los Domingos maakte niet alleen indruk op filmcritici en festivaljury’s, maar ook op het publiek. De film won de Gouden Schelp op het Filmfestival van San Sebastián en vijf Goya’s, de belangrijkste Spaanse filmprijzen. Op het Filmfestival Rotterdam behaalde hij de top tien van de publieksenquête.

Freddy Sartor

• Los Domingos is momenteel te zien in de bioscoop