Bisdom Hasselt krijgt bisschop-coadjutor

Het bisdom Hasselt krijgt een bisschop-coadjutor. Bisschop Patrick Hoogmartens kondigde het verrassende nieuws woensdagavond zelf aan tijdens de chrismaviering in de Sint-Quintinuskathedraal in Hasselt. Hoogtepunt tijdens zo’n viering is uiteraard de zegening en wijding van de heilige Oliën, die het hele jaar zullen worden gebruikt bij een doopsel, een vormsel, een ziekenzalving of bij een eventuele altaar- of priesterwijding. Maar het nieuws van de avond was te horen tijdens de homilie. De Hasseltse bisschop kondigde voor een bomvolle kathedraal aan dat de paus zijn toestemming heeft gegeven om voor het bisdom Hasselt op zoek te gaan naar een bisschop-coadjutor, een hulpbisschop met recht van opvolging. De bisschop benadrukte meteen dat het niet om een 1-aprilgrap gaat. 

Bisschop Hoogmartens wordt in mei volgend jaar 75 jaar en gaat dan met emeritaat. Volgens het kerkelijk recht moet hij dan zijn ontslag aanbieden aan de paus, die dan beslist of hij het ontslag direct aanvaardt of de bisschop vraagt om nog even aan te blijven tot er een opvolger is gevonden.

‘Maar ik wil graag gedurende een zekere tijd de leiding van het bisdom waarnemen samen met mijn opvolger, en dit tot mijn 75ste verjaardag, in mei 2027’, vertelt bisschop Patrick Hoogmartens . ‘Ik stelde onlangs de vraag naar een coadjutor, via aartsbisschop Franco Coppola, de apostolische nuntius in ons land, aan paus Leo XIV. De nuntiatuur liet me enkele dagen geleden weten dat de paus mijn vraag heeft aanvaard.’

Traditie

Het bisdom Hasselt heeft een zekere traditie van een bisschop-coadjutor. Zo was Hoogmartens’ voorganger, bisschop Paul Schruers – uitzonderlijk – 17 jaar lang hulpbisschop met recht van opvolging. Patrick Hoogmartens zelf werd eveneens tot bisschop-coadjutor benoemd op 8 juli 1997 en tot bisschop gewijd op 26 oktober 1997. Zeven jaar later, op 25 oktober 2004, nam hij bezit van de bisschopszetel.

’Ik ben opgetogen dat het nu opnieuw op deze manier kan gebeuren’, zegt hij. ‘Ik ben beslist niet demissionair, enkel in blijde verwachting. Maar deze procedure brengt nu eenmaal een aantal voordelen met zich mee. Zo kan er een vlotte overgang gegarandeerd worden, zonder te lange stilstand in het beleid. De nuntiatuur kan de uitgebreide consultatieperiode tijdig opstarten en de bisschoppenconferentie aan Vlaamse kant krijgt er meteen een nieuw lid bij.’

Een coadjutor is een hulpbisschop met opvolgingsrecht, terwijl een gewone hulpbisschop die garantie niet heeft. Een hulpbisschop-coadjutor neemt samen met de huidige diocesane bisschop de leiding waar over het bisdom en overziet ook zijn eigen bevoegdheden binnen het bisdom. Zo was bisschop Hoogmartens in zijn periode als coadjutor verantwoordelijke voor de parochiepastoraal, de sociale bewegingen en de jongerenpastoraal. Tegelijkertijd was hij ook vicaris-generaal.

Nu paus Leo XIV de vraag om het bisdom Hasselt een bisschop-coadjutor te geven positief heeft beantwoord, zal de nuntius in ons land starten met een uitgebreide consultatieperiode. Hij zal daarvoor diverse personen en raden raadplegen om finaal een geschikte kandidaat te vinden. Die consultatieronde kan meerdere maanden of zelfs een jaar in beslag nemen.

Limburger?

De bisschop van Hasselt vroeg woensdagavond alvast aan de aanwezige gelovigen in de kathedraal om te bidden voor een goede nieuwe bisschop, die bereid is hem in mei 2027 op te volgen. Of die opvolger ook een Limburger zal zijn, is niet zeker. Tot nog toe kwamen de drie bisschoppen van Hasselt wel uit Limburg, maar bij de recente bisschopsbenoemingen in Namen en Doornik kwamen de uiteindelijke opvolgers uit een ander bisdom en waren ze zelfs in het buitenland actief. 

Tony Dupont