‘Geen nieuwe bisschop van Gent vóór juni 2026’, zegt Lode Van Hecke

In een lang interview met onze collega’s van Cathobel vertelt de bisschop-emeritus van Gent Lode Van Hecke vrijmoedig over zijn jaren als bisschop van Gent, maar ook over zijn vertrek uit de trappistenabdij van Orval, waar hij sinds 1975 monnik en sinds 2007 abt was. In 2020 vroeg de paus hem bisschop van Gent te worden. Hij evoceert ook de maanden van de corona-epidemie, die na zijn bisschopswijding volgden.

Lode Van Hecke zegt in het interview ook dat hij elke week ouders van jonge homoseksuelen ontmoette die hun lijden kwamen uiten en dat hij hen ten volle begreep. Gevraagd naar de context van de richtlijn van de Vlaamse bisschoppen uit september 2022 over zegeningen van paren van hetzelfde geslacht zegt hij: ‘In werkelijkheid waren alle Belgische bisschoppen het ermee eens, maar de Franstaligen waren er iets eerder bij betrokken, en zonder dat ze het per se verwachtten. Persoonlijk heb ik paren van hetzelfde geslacht meermaals uitgenodigd voor een maaltijd in het bisdom.’

Over de plaats van vrouwen in de Kerk: ‘Vanaf het begin vond ik dat er te weinig vrouwen in het bestuur van ons bisdom waren. Ik heb mijn best gedaan om vooruitgang te boeken, ook al denk ik niet dat we ver genoeg zijn gegaan…Vrouwelijke priesters? Waarom niet? Op de lange termijn... Voor mij is het meer een culturele vraag dan een theologische of Bijbelse. Ik ben al lang op zoek naar diepere redenen voor dit onderscheid; ik heb ze nooit gevonden. Tijdens de synode over de Amazone voelde paus Franciscus weerstand. Hij zei toen dat bepaalde kwesties in elke culturele context moesten worden opgelost – om schisma's in de Kerk te voorkomen. En ik denk dat hij ons hierop wilde voorbereiden door middel van het synodale proces, van onderop. Het is een goede methode. Maar we voelen dat er nog een lange weg te gaan is... Vandaag de dag moeten we leren leven met verschillen. Hoe kunnen we de universele Kerk in stand houden? Soms wordt me gevraagd: Je bent nog steeds bisschop; waarom beslis je niet gewoon? Maar mijn rol als bisschop houdt ook in dat ik de eenheid met de rest van de Kerk waarborg. Ik moet rekening houden met mijn collega’s.’

Eenheid onder de bisschoppen

Als bisschop was Lode Van Hecke lid van de Belgische Bisschoppenconferentie. ‘Een paar maanden na mijn aankomst vroeg kardinaal De Kesel me hoe ik me voelde. Ik vertelde hem dat ik er trots op was deel uit te maken van de bisschoppenconferentie. Wat me opviel, was de eenheid die onder ons heerste over de visie op de Kerk. Natuurlijk waren er verschillen in karakter, verschillen tussen Noord en Zuid... Maar we waren het allemaal eens met paus Franciscus. En in werkelijkheid was het een luxe – in onze buurlanden was dat niet het geval. Wat me ook opviel, was het intellectuele niveau van onze discussies, dat behoorlijk hoog was.’

Heel opvallend spreekt Lode Van Hecke zijn medeleven uit tegenover zijn collega’s in Doornik en Namen, die ook de 75 jaar gepasseerd zijn, maar nog verder moeten doen omdat hun opvolging niet geregeld raakt. ‘Ik vind het systeem niet goed werken. 75 is een mooie leeftijd voor iemand. Maar wat me verbaast, is dat we heel goed weten wanneer iemand 75 wordt. Welk bedrijf ter wereld begint nu met zoeken naar een directeur als de ander al is afgetreden? Het grootste probleem is tenslotte dat het veel te lang duurt. In Doornik en Namen wacht men al meer dan twee jaar. Maar de Kerk en de wereld zijn enorm veranderd tussen de start van de consultaties en vandaag... In Gent zou er blijkbaar pas in juni 2026 een benoeming plaatsvinden. Dat is veel te lang. Alles zit nu vast; de zetel is vacant en de bestuurder kan geen benoemingen doen. Hij hoeft alleen maar uit te voeren wat ik besloten heb.’

Einde van het jaar keert Lode Van Hecke terug naar Orval. ‘Ik ben er niet vaak geweest nadat ik bisschop was geworden, ook al kreeg ik wekelijks updates. In 2019 waren we met zestien; als ik terugkom, zullen we er maar acht zijn. Maar de sfeer is goed. Ik denk dat we nieuwe roepingen verdienen.’

Interview: Vincent Delcorps/Vertaling en samenvatting: Erik De Smet