Heilige Stoel en China verlengen voorlopige overeenkomst over benoeming bisschoppen

Het is de derde keer dat de Heilige Stoel en de Volksrepubliek China hun overeenkomst uit 2018 verlengen, ditmaal met vier jaar tot in 2028.

De overeenkomst startte een nieuw hoofdstuk in de betrekkingen tussen de Heilige Stoel en de Volksrepubliek China. Er worden nu bisschoppen benoemd met toestemming van zowel het Vaticaan als de Chinese Communistische Partij. De voorlopige overeenkomst maakte zo een einde aan decennia van bisschopswijdingen zonder pauselijke toestemming. Ook erkende Peking de publieke rol van verschillende 'ondergrondse' bisschoppen.

Andere tekenen van toenadering zijn de aanwezigheid van Chinese bisschoppen op de synode in het Vaticaan en bij andere bijeenkomsten in Europa en de VS. Chinese katholieken namen ook deel aan de Wereldjongerendagen in Lissabon vorig jaar en waren aanwezig bij reizen van paus Franciscus naar Mongolië, Zuidoost-Azië en Oceanië. 

Sinds 2018 zijn er volgens Vatican News 'ongeveer 10 bisschoppen' gemeenschappelijk benoemd en gewijd onder de overeenkomst. Ongeveer, want de Heilige Stoel moest met lede ogen vaststellen dat China unilateraal bisschoppen bleef benoemen in Shanghai en Jiangxi, een bisdom dat volgens het Vaticaan niet bestaat. 

Bovendien publiceerde de conservatieve Amerikaanse denktank Hudson Institute enkele dagen geleden nog een rapport waarin het stelt dat de overeenkomst geen einde heeft gemaakt aan de vervolging van 10 Chinese bisschoppen die zich niet neerleggen bij staatscontrole. Het rapport maakt melding van 'oneindige detentie zonder eerlijk proces, verdwijningen, eindeloze onderzoeken door de veiligheidspolitie, verbanning uit hun bisdom en andere belemmeringen van hun bisschoppelijke bediening, waaronder bedreigingen, bewaking, ondervraging en zogenaamde heropvoeding'.

De Commissie voor Religieuze Vrijheid van de VS (USCIRF) meldt dat bisdommen die zich wel neerleggen bij staatscontrole te maken krijgen met onvrijheden, zoals het vervangen van kruisbeelden en afbeeldingen van Maria door portretten van de Chinese president Xi Jinping, gecensureerde religieuze teksten, gedwongen preken over communistische ideologie en het gedwongen tonen van slogans van de Chinese Communistische Partij in kerken. 

Terwijl paus Franciscus in september nog zei tevreden te zijn over de overeenkomst, noemde de Vaticaanse buitenlandminister, aartsbisschop Paul Richard Gallagher, het 'niet de best mogelijke deal vanwege de andere partij'.

Bronnen: Vatican News (Engels) - CNA (Engels) - Download het rapport van Hudson Institute (Engels, pdf) - CNA (Engels)