Kerntaken

Baren de stijgende energiekosten u ook zorgen? Gas, elektriciteit en stookolie zijn duurder dan ooit. Tijdens de warme zomermaanden valt dat allemaal mee, maar de herfst loert om de hoek. Met het dalen van de temperaturen stijgt de onrust in menig huishouden. Dat is niet anders in bedrijven, scholen, winkels, horecazaken en sportclubs. Ook daar leert de rekenmachine dat de winter straks (haast) onbetaalbaar wordt.
Kerk & leven klopte aan bij parochies en kerkfabrieken, om daar te horen wat we eigenlijk al wisten: ook in onze kerken wordt de factuur astronomisch. „Kerken zijn eigenlijk niet gebouwd om te worden verwarmd”, merkt Karel Malfliet van Ecokerk terecht op. Grote, hoge ruimten zonder compartimenten, zelfs in gouden tijden valt het niet mee die gebouwen te verwarmen. Met de huidige prijzen moet je eerst de Lotto winnen om een aangename temperatuur in de kerk te garanderen.
Dat zal dan weer onvermijdelijk leiden tot meer kosten voor de lokale overheden, bovenop de extra uitgaven die de energiecrisis hoe dan ook al meebrengt voor onze steden en gemeenten. De lokale besturen moeten immers de financiële tekorten van de kerkfabrieken voor hun rekening nemen. Bovendien zullen meer burgers bij de overheid – lokaal en bovenlokaal – aankloppen wanneer de energierekening hun budget overtreft.
Daaraan moest ik denken toen ik laatst aanwezig was op ons plaatselijke straatfeest. Mijn fantastische buren hadden alweer op puike wijze een geweldig event georganiseerd. Daartoe klopten ze ook aan bij onze stadsdiensten, die allerlei subsidies toekennen aan de organisatie van buurtfeesten. Er waren dit jaar zo veel aanvragen, dat de stad haar budget al in het voorjaar moest optrekken. De mensen hebben na twee coronajaren duidelijk zin in ontmoeting en feest.
Mooi, [node:field_streamers:0] maar is dat het best mogelijke wat een stad of gemeente kan doen met haar budget? Zo’n subsidies zijn natuurlijk sympathiek, maar zou er werkelijk één buurtfeest minder zijn zonder dat overheidsgeld? Zouden we die centen niet beter gebruiken om mensen te helpen die straks hun stookkosten niet meer kunnen betalen?
Die vragen brengen ons bij het kerntakendebat. Een oud debat, dat helaas nooit echt grondig wordt gevoerd en al te vaak wordt verward met ‘besparingen’. Het loont nochtans de moeite om ons af te vragen wat een overheid moet doen en wat niet. Waaraan besteden we belastinggeld en wat laten we over aan het vrije initiatief van gezinnen, bedrijven of middenveld? Anders geformuleerd: wat zijn onze prioriteiten en wat vinden we net iets minder belangrijk? In een land waar meer dan de helft van het bruto binnenlands product bestaat uit overheidsuitgaven is dat toch niet zo’n gek debat.
We zullen al onze overheidsmiddelen namelijk hard nodig hebben. Op heel korte termijn om gezinnen, organisaties, instellingen en bedrijven te helpen de dure winter door te komen. Op iets langere termijn om de omslag te maken van fossiele brandstoffen naar klimaatneutrale energie. Die transitie zal veel geld kosten, maar is absoluut de moeite waard. Onze samenleving bevrijden van gas en petroleum is niet enkel noodzakelijk om de klimaatontsporing een halt toe te roepen, het zal ons ook minder afhankelijk maken van oorlogen, internationale crisissen of weerbarstige buitenlandse mogendheden.
We zullen dus veel meer een onderscheid moeten maken tussen wat aangenaam of wenselijk is enerzijds, en wat belangrijk of noodzakelijk is anderzijds. Elke euro kan maar één keer worden uitgegeven, laten we dus goed nadenken waaraan we ons belastinggeld spenderen. De energiecrisis wijst ons vandaag de weg.

Reageren op dit artikel? Dat kan op www.kerkenleven.be