5 tips voor lectoren van woordkunstenaar Maarten Van Rompaey

De Kerk was nooit groot geworden zonder haar vertellers, meent Maarten Van Rompaey. De Bijbel is één en al vertelkunst. Helaas wordt daar vaak slordig mee omgesprongen in de liturgie. Dan gaat de kracht van de teksten compleet verloren. Met een cursus Spreken in de liturgie schiet Van Rompaey lectoren te hulp. Hier alvast 5 tips.

#1 Op zoek naar je eigen kern

Maarten Van Rompaey • Veel lectoren hebben al heel wat levenservaring. Dat mag blijken uit de manier waarop je voor de mensen staat. Spreek vanuit je eigen kracht en overtuiging.

• Plaats beide voeten stevig op de grond.
• Adem rustig.
• Laat je handen rusten op de ambo.
• Weet wat je gaat lezen en hoe je het gaat doen.
• Wees je bewust van je opdracht: de vertelkracht van een tekst overbrengen op de luisteraar.

#2 Luister eens aandachtig naar je eigen stem

Heb je al eens naar je eigen stem geluisterd, bijvoorbeeld met een opname? Analyseer je stemzetting, ademhaling, resonantie en expressie. Zelfs wanneer je ogen op de tekst gericht zijn, spreek je voor mensen die meters ver af zitten. Probeer je stem naar voren te projecteren, zodat ze hen toch kan bereiken. Let ook op je intonatie. De luisteraar onthoudt woorden waarop jij de nadruk legt.

• Neem genoeg tijd om ademsteun te nemen vanuit de buik.
• Spreek luid en duidelijk.
• Je leest niet voor jezelf, maar voor de mensen tot aan de achterste kerkbank.
• Vermijd klemtonen die voor een verkeerde interpretatie kunnen zorgen of die de aandacht afleiden. 

#3 Spreek in bogen

Een tekst bestaat uit zinnen die om een korte pauze vragen aan het eind. Maar ook uit betekenisgehelen die korter of langer kunnen zijn dan de zin. Daartussenin vallen belangrijkere pauzes. Zo’n pauze is meer dan stilte. Ze dient om een bepaalde betekenis te laten landen bij de luisteraar. Beleef die pauze bewust. Doe er iets mee.

• Analyseer de tekst die je gaat lezen op voorhand en ontdek waar de belangrijke betekenissen liggen.
• Weet waar je gaat pauzeren om een bepaalde betekenis kracht bij te zetten.

#4 Maak verbinding met de luisteraar

Dit is echt mijn stokpaardje: verbinding maken met de luisteraar. Als lector moet je niet enkel jezelf verbinden met de tekst, maar vooral ook de luisteraar verbinden met de tekst. Het komt erop neer je samen onder 1 betekenisboog verbonden te voelen. Dat is niet hetzelfde als oogcontact maken.

• Kijk af en toe in de richting van het publiek.
• Geef je stem de nodige draagkracht.

#5 Oefen, oefen

De cursus Spreken in de liturgie bestaat uit niet minder dan 18 lessen van telkens 2 uur. Die tijd is echt nodig om te trainen. Vertellen is immers een vaardigheid, en die moet je oefenen. De meeste tips die ik hier opsom, kennen veel lectoren al. Maar daarom worden ze nog niet altijd toegepast. De workshops laten toe om echt ten gronde te werken.

Ontdek de workshop Spreken in de liturgie van CCV Antwerpen ism Stedelijke Academie voor muziek, woord en dans in Lier op donderdagmiddag in Mol en donderdagavond in Antwerpen (pdf). (De lessenreeks start niet zoals aangegeven op 12 maar wel op 26 september. Er zijn nog plaatsen vrij, maar snel inschrijven is de boodschap.