Kardinaal Zuppi schrijft brief aan de jarige Italiaanse grondwet
Beste Grondwet, zo luidt de aanhef van de opmerkelijke brief die kardinaal Matteo Zuppi, aartsbisschop van Bologna, schreef naar aanleiding van de nakende 75ste verjaardag van de grondwet van de Italiaanse republiek. Op 2 juni 1946 koos een krappe meerderheid van de Italianen voor een staatsvorm als democratische republiek. Ik voel echt de behoefte om u een brief te schrijven, in de eerste plaats om u te bedanken voor wat u al die tijd voor ons allemaal heeft betekend. U bent bijna 75 jaar oud, maar u draagt de jaren op een prachtige manier! Ik wil u om hulp vragen omdat we in een moeilijke tijd leven en als Italië, ons vaderland, problemen heeft, heb ik het gevoel dat we moeten weten waar we vandaan komen om te kunnen kiezen welke kant we op willen. Wat baat onderling gekrakeel trouwens als je samen moet bouwen?
Corona
Wij maken lastige tijden mee, schrijft kardinaal Zuppi. Na zoveel maanden zitten we nog altijd in de coronastorm.Er zijn mensen die het niet meer aankunnen. Vele mensen zijn er niet eens meer. Eerst dachten sommigen dat het allemaal niks was. Anderen waren ervan overtuigd dat het meteen zou worden opgelost; zo erg zeker waren ze zelfs dat ze doorgingen alsof het virus niet eens bestond. Nog anderen geloofden dat het na een korte inspanning ineens zou eindigen, zonder doorzettingsvermogen en constante toewijding. Zoveel zichtaar lijden, maar ook zoveel diep verborgen lijden in de ziel van de mensen! Hoe veel mensen hebben op hun laatste reis geen afscheid kunnen nemen! Wat een gapende wonde omdat niet te hebben kunnen doen!
Ontroerd
Als ik eraan denk hoezeer ze u, dierbare Grondwet, hebben gewild, ben ik ontroerd, want de grondwetgevende vaders waren echt goed!, gaat kardinaal Zuppi voort. Ze waren heel verschillend, tegenstanders ook, met soms erg uiteenlopende ideeën, maar ze waren het eens over wat echt belangrijk was en over datgene waarop iedereen – iedereen! - ons land wilde bouwen.
Grenzen aan de macht
Voor kardinaal Zuppi is het duidelijk: We kunnen niet leven zonder hoop en daarom is het onmogelijk om ons goed te voelen in ons eentje, omdat we ons alleen samen goed kunnen voelen. In feite herinnert de grondwet ons eraan dat we moeten leren dat er een grens is aan de uitoefening van de macht. En dat rechten altijd verbonden zijn met collectieve verantwoordelijkheden, dat rechten plichten met zich meebrengen, dat iedereen geroepen is om na te denken, plannen te maken en zijn verbeelding te laten werken over zichzelf, maar altijd samen met de anderen. De grondwet vraagt aan iedereen om zijn en haar capaciteiten in dienst te stellen van de broederlijkheid, omdat de samenleving geen groep eilanden is, maar een gemeenschap van mensen, tussen landen en tussen volkeren.
Vrijheid
De brief schetst vervolgens de fundamentele principes en rechten van de grondwet, herinnert aan verschillende artikels en benadrukt dat vrijheid nooit alleen vrijheid ‘van’ iets, maar altijd vrijheid ‘voor’ iets is, en waarom een activiteit of een functie die bijdraagt aan de materiële of spirituele vooruitgang van de samenleving zichzelf altijd moet transformeren van ‘vrijheid van’ naar ‘vrijheid voor’. En de kardinaal herhaalt dat vorming, een huis en werk essentieel zijn om te leven. Hij vraagt om privébelangen te overstijgen en te zoeken naar een nieuwe en ware uitdrukking van de politieke liefde, waartoe paus Franciscus ons in zijn jongste encycliek Fratelli tutti oproept.
Verenigd Europa
En kardinaal Zuppi besluit met een oproep voor vrede, ontwapening en het opnemen van de historische erfenis van hen die wisten hoe ze zich na de oorlog moesten verenigen. U heeft het verenigde Europa altijd in uw hart gedragen omdat u de tragedie van haar verdeeldheid had gezien. Zonder deze erfenis lopen wij het risico dat grenzen opnieuw muren worden en een bron van vijandschap, terwijl zij bruggen zijn, verbondenheid met het andere Land.
Bron: Avvenire
