De lege hel — Koen Vlaeminck [standpunt]

De hel. Naar het schijnt is het er warm, tropisch warm. Zo werd de hel vroeger in films dikwijls voorgesteld, als een hete grot waarin verloren zielen door het eeuwige vuur werden verteerd. ‘’Eeuwig’ zouden ze er branden. Als Sint-Pieter je niet op zijn gastenlijst had staan en je op de trein naar de hel had gezet, moest je alle hoop laten varen. Je was weggestemd.

Nu wordt er in de kerk nog zelden over de hel gesproken, toch niet als gare terminus voor onverbeterlijke zondaars.

We hebben er zelf een invulling aan gegeven, de hel is een menselijke constructie geworden: een concentratiekamp, een slagveld, een plek waar alleen pijn is en geen hoop. En als het geen plek is, dan zijn het mensen – de hel, dat zijn de anderen, luidt een bekende quote. ‘De hel is leeg en alle duivels zijn hier’, schreef William Shakespeare dan weer, en misschien bedoelde hij wel hetzelfde.

Toch sprak paus Franciscus onlangs over de hel, tijdens een populaire tv-show. De hel bestaat, zeker, zo zei hij, maar hij hoopte dat ze verlaten was, leeg, geen ziel te bespeuren. ‘Ik beschouw de hel graag als een lege hel, en ik hoop dat het de realiteit is’, zei de paus. ‘Want God zegent en vergeeft nu eenmaal iedereen, todos, Gods barmhartigheid is eindeloos.’

Dus waarom zou er dan nog een hel moeten bestaan?

De Nederlandse theoloog Arnold Huijgen publiceerde er een boekje over: Waarom de wereld een hel nodig heeft. Volgens hem kan je zonder de gedachte aan een hel geen plaats geven aan existentiële dreiging en kwaad, maar evenmin aan vergeving. Door het contrast met de zinderende uitsluiting van de hel blijkt des te meer wat liefde is, door het contrast met de eeuwige verlatenheid blijkt wat connectie maken is. Door het contrast met uitzichtloosheid, zie je des te beter de wegwijzers oplichten: God is met ons.

Reageren? Mail naar koen.vlaeminck@kerk.net