Youth: poëtische bezinning over ouder worden

Ik moest denken aan al die duizenden kleine dingen die ik voor mijn dochter heb gedaan. Na verloop van tijd zal ze zich er niet één meer herinneren.

Het is één van de verzuchtingen van Fred Ballinger, hoofdpersonage in Youth, vertolkt door de 82-jarige (!) Michael Caine. Ballinger is een componist/dirigent op rust die zoals elk jaar zijn vakantie doorbrengt in een kuuroord in Davos. Hij ontmoet er telkens zijn vriend Mick – ze kennen elkaar al 60 jaar. Mick is een filmregisseur die wel nog actief is en samen met scenaristen en acteurs over zijn nieuwe film komt brainstormen.

Intussen trekt een stoet kleurrijke nevenpersonages voorbij, gaande van popsterretje Paloma Faith tot een kleine corpulente Zuid-Amerikaan in wie we niemand anders dan de aftakelende Diego Maradona kunnen herkennen.

Wondermooi Alpendecor

In het wondermooie en tegelijk surrealistische Alpendecor ontspint zich een twee uur durende bezinning over ouder worden. Hoe je laveert tussen voldoening en ontgoocheling, tussen dankbaarheid en gemis. Wat laat je achter als vader, als echtgenoot, als mens? Heb je de weg afgelegd die je de beste leek? Hebben je kinderen de weg afgelegd die je hebt gehoopt en/of die voor henzelf de beste was? Regisseur Paolo Sorrentino confronteert ook de kijker met die vraag. Niet met een megafoon, maar met subtiele observaties en poëtische beelden.

Het thema lijkt zwaar op de hand, maar in de handen van de Sorrentino (zelf ongeveer half zo oud als Michael Caine) is het dat niet. Dat is ook nooit de bedoeling geweest, zei hij daarover:

Het is een zeer optimistische film. Hij kan onze angst een beetje verdrijven.

Voor de twee hoofdpersonages zijn er nog meer vragen: hebben ze hun talent als kunstenaar ten volle benut? Fred de componist lijkt daar vrede mee te hebben genomen. Mick de filmregisseur werkt naarstig voort aan zijn laatste film, zijn testament.

Ook in Sorrentino's vorige film, het barokke visuele festijn La Grande Bellezza, stond die vraag centraal. Toen was het hoofdpersonage een schrijver die zich verloor in het Romeinse nachtleven.

Natuurgeluiden als muziek

Youth is twee uur zorgvuldig gecomponeerde cinema. Van de vele wonderlijke momenten blijven er ons twee bij: Fred die op een bankje natuurgeluiden begint te 'dirigeren' en Mick die op een Alpenweide alle personages uit zijn vorige films ziet verschijnen. Momenten waarop zij - en de kijker - vrede vinden met het vergaan van de jaren en hoe ze die hebben opgevuld.

Paolo Sorrentino in een interview:

Tijd is het enige mogelijke onderwerp. Hoe tijd voorbijgaat, hoeveel tijd er is verstreken, hoeveel tijd we nog hebben. Alles draait rond tijd.