Vaticaan erkent bestaan van genderdysforie, maar blijft veeleer gekant tegen geslachtsverandering

Deze week publiceerde het Vaticaan een toespraak van kardinaal Victor Manuel Fernández, waarin hij erkende: ‘Er zijn gevallen die buiten de (man-vrouw)norm vallen, zoals sterke dysforie die kan leiden tot een ondraaglijk bestaan of zelfs zelfmoord. Deze uitzonderlijke situaties moeten met grote zorg worden geëvalueerd.’

Fernández hield deze toespraak via online verbinding op een conferentie in Keulen in februari. Hij bekritiseerde ideologieën die 'een ontkenning van de realiteit' met zich meebrengen: ‘We willen niet wreed zijn door de situatie van mensen niet te willen zien en het diepe lijden te erkennen dat dysforie met zich kan meebrengen, soms al vanaf de kindertijd.’

Hiermee lijkt het Vaticaan de mogelijkheid van ‘uitzonderlijke situaties’ te hebben aanvaard, meent Vaticaankenner Christopher Lamb in een artikel op de website van CNN.

Radicale afwijzing in 'Dignitas infinita'

In april vorig jaar gaf het Vaticaan nog een sterke waarschuwing tegen 'gendertheorieën' in het document Dignitas Infinita en zei dat ‘elke geslachtsveranderende interventie een bedreiging vormt voor de unieke waardigheid van een persoon’. Het document richtte zich op wat het beschrijft als een reeks bedreigingen van de menselijke waardigheid, waaronder armoede, de doodstraf, oorlog, geassisteerd sterven, abortus, seksueel misbruik en misbruik van vrouwen.

Ons geslacht is deel van onze 'schepping die ons voorafgaat en die ontvangen moet worden als een geschenk', zo stelt het document van april 2024. Daaruit volgt dat geslachtsverandering 'het risico inhoudt dat de unieke waardigheid die de persoon heeft ontvangen vanaf het moment van de conceptie in gevaar komt'. Het gaat om een 'ideologie die een maatschappij zonder seksueel verschil voorstaat en zo de antropologische basis van de familie elimineert'. Dignitas Infinita concludeert daarom dat 'alle pogingen om het onuitwisbare seksuele verschil tussen man en vrouw te verdoezelen moeten worden afgewezen'. 

Voorzichtig blijven

Ondanks de voorzichtige erkenning van genderdysforie in de gepubliceerde toespraak van Fernández, blijft de kerk zich verzetten tegen het idee ‘dat de lichamelijke-seksuele identiteit het voorwerp kan zijn van radicale verandering op basis van ieders eigen wensen en aanspraken op vrijheid'.

Dat standpunt heeft paus Franciscus in het verleden niet tegengehouden om een groep transgenders te verwelkomen op zijn wekelijkse algemene audiënties. Hij zette ook zijn handtekening onder een Vaticaans document dat transpersonen toestaat peetouders te zijn.

Bron: CNN / Katholisch / Vaticaan curiedocumenten