Zwartmoeskervel: tegendraadse vergeten groente

Vlaanderen bestaat voor negen procent uit tuinen. Drie keer zoveel als alle natuurgebieden samen. In onze tuin kunnen wij een tastbaar verschil maken voor de planeet. Trouwens, wist je dat tuinieren ook goed is voor je ziel? Natuurbeleving en religie hebben millennialang veel kruisbestuivingen gekend. Heb je tuinvragen of tips voor onderwerpen? Stuur ze naar onze tuinredacteur.

De oude Romeinen waren al verzot op zwartmoeskervel. Het enige bewaarde kookboek uit de oudheid, De re coquinaria van Apicius, bevat recepten voor een salade, een groentesoep en een stoofschotel met zwartmoeskervel. 

Rauw zou ik hem zelf niet eten. Daarvoor smaakt hij me iets te sterk. Maar gestoofd gebruik ik hem vaak in de keuken. In de chili no carne van Jeroen Meus bijvoorbeeld en in tomatensoep en groentesoep. Overal waar je selder leest, kan je in de plaats zwartmoeskervel gebruiken. 

De Romeinen verspreidden zwartmoeskervel over heel Europa. Je vindt hem daardoor hier en daar in het wild. Maar in de 17de eeuw raakte hij in onbruik, verdrongen door, inderdaad, de selder. 

Jammer en te herontdekken waard. Want zwartmoeskervel is heel gemakkelijk om zelf te kweken in je tuin. Je hebt er nauwelijks omkijken naar. Een echte aanwinst en één van mijn lievelingsplantjes. Dat zal er wel mee te maken hebben dat ie zo tegendraads is. (Lees verder om te weten waarom.)

Zwartmoeskervel planten en verzorgen

• Plant zwartmoeskervel op wat vochtige plaatsen in halfschaduw (tot 4 uur zon per dag) of schaduw (tot 2 uur zon per dag). Op droge grond met de hele dag volle zon zal hij verpieteren. 
• Plantafstand 50 à 75 cm.
• Voedselrijke bodem. Voeg af en toe wat compost of mulch toe. Mulch = organisch materiaal dat je bovenop de bodem legt, zoals snoeiafval, houtsnippers of een dun laagje grasmaaisel. 
• Hoogte 75 cm, bloemstelen tot 150 cm.
• In de zomer sterft zwartmoeskervel boven de grond af. Geen paniek! De plant leeft onder de grond verder. In september schiet hij vanzelf weer op om de hele winter te blijven doorgroeien. Ja, zelfs als het sneeuwt, al hangt hij er dan wat slapjes erbij. De zwartmoeskervel doet dus precies het omgekeerde van de andere vaste planten. Die komen tot wasdom in de zomer en sterven in de winter bovengronds af. Tegendraadse rakker dus die zwartmoeskervel. My man!
• Tweejarig: vormt het eerste jaar alleen blad. Het tweede jaar (soms doet ie er drie jaar over) bloeit hij met grote schermen groenwitte bloempjes die allerlei soorten vliegen en zweefvliegen aantrekken. Misschien wil je hem daarom liever niet planten onder je keukenraam. ;-) Na de bloei vormt de plant zaad en sterft hij, nu echt helemaal en definitief. 
• Gelukkig zorgen de vele zwarte zaadjes voor voldoende vervangplanten, zodat je nooit zwartmoeskervel te kort komt. 

Zwartmoeskervel oogsten en gebruiken 

• Heel de winter en het voorjaar door, van november tot mei zeg maar, kan je zwartmoeskervel oogsten. Vooral op momenten dus dat de moestuin en siertuin er meestal verlaten bijliggen. Ook daarom is hij zo’n aanwinst. 
• Je gebruikt de stelen en de blaadjes. In elk recept waar je selder leest, kan je in de plaats zwartmoeskervel gebruiken. Persoonlijk gebruik ik er iets minder van omdat de smaak wat nadrukkelijker is dan die van selder. 
• Je kan hem rauw gebruiken, maar ik vind hem alleen gekookt lekker. 
• Het schijnt dat je de jonge bloemstelen kan bereiden en eten als asperges. Dat zal ik zeker nog eens proberen. 
• Ook de zwarte zaadjes zou je kunnen gebruiken als specerij, zoals peper, maar de geur ervan is zo uitgesproken dat ik daar niet zo’n zin in heb. 
• Tweejarige planten hebben dikke eetbare wortels, een beetje zoals pastinaken.

Zwartmoeskervel vermeerderen

• Zwartmoeskervel zaait zichzelf gemakkelijk uit, zodat je er eigenlijk geen omkijken naar hebt. De plantjes die je te veel hebt, trek je uit of geef je weg. 
• Hou er rekening mee dat planten die in bloei komen, zullen sterven. Je moet ze dus lang genoeg laten staan om de zwarte zaden te laten rijpen. De droge stengels met zaadschermen zijn trouwens decoratief genoeg. 
• Verplant jonge zaailingen in het najaar of voorjaar. 
• Zaai zwartmoeskervel van augustus tot november. Het zaad verliest snel zijn kiemkracht. 

Zwartmoeskervel kopen

• Ecohoeve Den Oude Kastanje

Ontdek meer over tuinieren