Paus aan kerkmedewerkers in België: straal vreugde uit!

Gegroet

De ochtend begon met een verrassingsbezoek aan daklozen. Ook gisterenmorgen daagde Franciscus onverwacht op bij een specifieke doelgroep en groette hij ouderen die het niet breed hebben. Het is tekenend dat de paus kwetsbare groepen letterlijk op de eerste plaats zet in zijn dag. Meer nog dan zijn woorden, spreken zijn daden.

Ondertussen haastten tal van bezoekers zich naar de basiliek. De regen hield hen niet tegen. Er verscheen zelfs even een regenboog. ‘Een teken dat God erbij is en om ons geeft’, zo zei iemand. In de lange wachtrij bij de ingang vonden oude bekenden elkaar terug en werden nieuwe banden gesmeed. Ieder had zo zijn of haar eigen reden om er vandaag bij te zijn. 

Zo spraken we kort met Vinciane Patigny, nationaal verantwoordelijke vrijwilligers Damiaanactie. Zij vindt het belangrijk om de gelovige vrijwilligers binnen de organisatie de kans te geven de paus te ontmoeten. ‘Ik zie voor de katholieke Kerk een rol weggelegd om de eenheid tussen alle religies te bevorderen, in het spoor van pater Damiaan, die niemand uitsloot’. Bijzonder: tijdens het vorige pausbezoek aan België in 1995 was Koekelberg de plek waar pater Damiaan zalig werd verklaard.

Ook Broeder Bert van de Fraternité de Tibériade uit Lavaux-Sainte-Anne wou dit bijzondere moment niet missen en kwam speciaal af uit Parijs om de paus te ontmoeten. 'Ik hoop dat hij ons aanmoedigt, dat hij een boodschap brengt die ons helpt te groeien in geloof.’

Terwijl mensen buiten de basiliek de paus toejuichten en de paus verschillende kinderen zegende vanuit de auto, spraken Mgr. Cosijns, Mgr. Aerts en Mgr. Delville alvast de blije gezichten aanwezig in de kerk toe. Lode Aerts benadrukte de toewijding van deze kerk aan het Heilig Hart en omschreef de basiliek als de ideale plek om zowel vreugde als zorgen met paus Franciscus te delen. De indrukwekkende omvang van de kerk ervaart hij als een oproep om ook in tijden waarin de kerk op zijn plaats gezet wordt als vreugdevolle christenen aanwezig te zijn in de samenleving. Dit moet kunnen op een dienende, overtuigende en hoopvolle manier. 

Blijheid en ontroering

Het onthaal van paus Franciscus in de basiliek was hartverwarmend. Martine Motteux wachtte hem op, samen met twee kinderen die de paus gele bloemen aanboden. Bij binnenkomst in de basiliek kuste de paus het kruis en besprenkelde hij zichzelf met wijwater. Onder luid applaus werd hij vervolgens naar het altaar gereden. De paus vouwde meermaals zijn handen als dankgebaar naar de pastorale medewerkers toe. Ook het terugzien van de Belgische bisschoppen zag er heel hartelijk uit. Blijheid en ontroering waren zichtbaar aanwezig. Helaas ontbrak Mgr. Hoogmartens, nadat hij eerder besliste niet deel te nemen aan de bijeenkomst en viering met de paus.

Aartsbisschop Terlinden verwelkomde de paus officieel. ‘In een multiculturele samenleving moet de Kerk een teken van integratie zijn,’ zo stelde hij. ‘Het onthaal van de vreemdeling is een uitdaging en kans voor de Kerk, pastoraal en theologie.’

Drie denkpistes voor een ‘Kerk in beweging’

Nadat zes mensen een concrete vraag mochten stellen aan de paus, reikte Franciscus drie woorden aan die denkpistes kunnen openen voor de Belgische Kerk die duidelijk ‘in beweging’ is. Hij sprak over evangelisatie, vreugde en barmhartigheid.

Helmut Schmitz, pastoor-deken Eupen kreeg alvast een antwoord op zijn vraag welke rol de priester te spelen had in deze evangelisatie.

De paus benadrukte dat het niet alleen een feitelijkheid maar zelfs een noodzakelijkheid is dat deze verkondiging op verschillende manieren gebeurt. Daarmee gaf hij een antwoord op de concrete vraag van Yaninka De Weirdt: 'hoe kunnen we in al onze verscheidenheid toch door eenzelfde deur?'

De echte vreugde van het hart zal altijd ook mensen aantrekken die ver van God staan, zo vervolgde de paus. ‘Waar vreugde ontbreekt en er geen humor meer is, daar kan de Heilige Geest niet aanwezig komen’, zo verwees hij naar Ratzinger.

De barmhartigheid kreeg tot slot het meest aandacht van de paus. ‘We kunnen allemaal fouten maken,’ zo stelde hij, ‘maar niemand is fout en voor altijd verloren. Als ik binnenloop in een gevangenis, dan vraag ik me vaak af: waarom zitten zij hier en niet ik?’

De paus had in deze context opnieuw bijzondere aandacht voor de slachtoffers van misbruik. Hij dankte Mia De Schamphelaere uitdrukkelijk om woede en pijn om te zetten in hulp en nabijheid, wat gevolgd werd door een luid applaus. ‘Machtsmisbruik is één van de wortels van geweld’, zo stelde hij scherp. Er is echter maar één situatie waarin het gerechtvaardigd is om op een ander neer te kijken volgens de paus. En dat is wanneer je de ander helpt op te staan.

Lees ook

Paus gebruikt schilderij van Magritte als symbool van de Kerk

Lees het volledige artikel

De paus eindigde zijn toespraak met een verwijzing naar 'De acte van geloof', een schilderij van René Magritte. Het mag onze Kerk eraan herinneren om altijd naar boven te blijven kijken en haar deuren nooit af te sluiten. Nooit.