Brain rot, hersenrot, verwijst naar de geestelijke toestand na overconsumptie van slechte onlinecontent © Otheo
Waarom het Engelse woord 'brain rot' uit 1854 werd verkozen tot woord van het jaar 2024
08/01/2025 - 16:01
Meestal zijn het nieuwe woorden die worden uitgeroepen tot woord van het jaar. In Vlaanderen was dat voor 2024 bijvoorbeeld hangmatbeleggen: passief beleggen door te investeren in indexfondsen en trackers. In het Engels was dat in 2023 rizz, kort voor charisma, oftewel het vermogen om de aandacht te trekken door stijl en charme. Vaak zijn woorden van het jaar hipsterwoorden die geen lang leven beschoren zijn.
Maar de meest recente winnaar van de Oxford Word of the Year-verkiezing is verrassend genoeg brain rot, hersenrot, dat voor het eerst werd gebruikt door Henry David Thoreau in zijn beroemde boek Walden uit 1854.
Het kreeg niet alleen de meeste van de 37.000 publieksstemmen, maar is ook qua gebruiksfrequentie tijdens het afgelopen jaar aan een steile opmars bezig. Dat komt omdat de term een nieuwe betekenis heeft gekregen in het digitale tijdperk.
'Brain rot' betekent nu 'de veronderstelde verslechtering van de mentale of intellectuele staat van een persoon als gevolg van de overconsumptie van buitensporige hoeveelheden onlinecontent van lage kwaliteit, met name op sociale media'.
Oxford University Press
Eerst werd het vooral door Gen Z- en Gen Alpha-jongeren gebruikt om de gevolgen van hun onlinegedrag te beschrijven, maar nu pikken ook andere generaties en de reguliere media het op.
Henry David Thoreau gebruikte de term in 1854 op een maatschappijkritische manier. In zijn beroemde boek Walden, waarin hij verslag doet van zijn ervaringen met een eenvoudig leven in de natuur, bekritiseert hij de neiging van de maatschappij om complexe ideeën te devalueren ten gunste van simplismen. Hij ziet dat als een teken van de achteruitgang van de mentale en intellectuele inspanning.
Terwijl Engeland zich inspant om aardappelrot te genezen, zal zich dan niemand inspannen om hersenrot te genezen – dat toch zo veel wijder en dodelijker woekert?
Henry David Thoreau
Walden
In onze tijd werd 'brain rot' aanvankelijk humoristisch gebruikt, als zelfspot om te verwijzen naar de geestelijke toestand na intensief socialemediagebruik, en ook kritisch als aanduiding van de slechte kwaliteit van veel socialemediacontent. Brain rot kon dus zowel slaan op de oorzaak als op de gevolgen.
Nu het woord aan populariteit wint, wordt het ook meer en meer serieus gebruikt om te wijzen op de mogelijke negatieve impact van contentconsumptie op de mentale gezondheid. Een centrum voor geestelijke gezondheid in de VS publiceerde recent een advies over hoe je 'brain rot' kunt herkennen en voorkomen.
Bron: Oxford University Press (Engels)
