Tussen abdij en frontlijn: Réginald Moreels over roeping, oorlog en hoop [Otheo Radio]

Hij bewaart weinig gelukkige herinneringen aan zijn jeugd. Zijn levenspad werd bij momenten een woestijntocht, een ervaring die hem nog altijd achtervolgt in nachtelijke dromen. Twijfel werd zijn metgezel, maar nooit een verlammende twijfel. Voor Réginald Moreels is kritisch twijfelen een vorm van engagement. Wie vragen stelt, blijft betrokken. Dat engagement werd in zijn leven zowel roeping als houvast. Met dankbaarheid kijkt hij terug op tien jaar jezuïetenopleiding: plus était en lui — er zat meer in de mens — en daarbovenop het blijvende appel om zich te engageren. 

Moreels werd arts en chirurg, hier, maar vooral in de zwaarste conflictgebieden. Hij stapte ook de politiek in als staatssecretaris voor Ontwikkelingssamenwerking en minister. Hij was een stemmenkanon, maar zijn woorden waren vaak te onomwonden voor het politieke bedrijf. Het afscheid was hard en weinig respectvol. Hij keerde terug naar wat hij altijd had gedaan: mensenlevens redden.

Hij bleef geloven, al bleef dat nooit eenvoudig. Moreels ervoer een spanning tussen zijn geloof en zijn identiteit als wetenschapper. Hij hekelt hoe personalisme plaatsmaakte voor bekrompen traditionalisme en nationalisme. Op zijn 75ste is hij ervan overtuigd dat de mens eerder naar het slechte dan naar het goede neigt, maar dat besef dooft zijn hoop niet, noch zijn volharding.

De impact van werken waar oorlog woedt, tastte zoals hij dat zelf zegt de hardware van zijn hersenen aan. Er zijn beelden die hij herbeleeft als ging het om iets wat vijf minuten geleden gebeurde. De mentale en fysieke reactie van de chirurg op die beelden kreeg de naam anorexia. 

Het is zomer 2025. Réginald Moreels is net terug uit Beni, in Oost-Congo, waar hij midden in een conflictgebied met succes een medisch centrum voor chirurgie en verloskunde heeft uitgebouwd. Duurzaam, in handen van Congolese artsen en verpleegkundigen. Hoop, tastbaar gemaakt.

Réginald Moreels is een arts met een roeping. Een arts met een verdomde plicht. Voor wie de mens, ondanks alles, de remedie blijft tegen de mens.

Leo A. De Bock sprak met Réginald Moreels in de benedictijnenabdij van Zevenkerken.