Vasten is… de spiraal van geweld doorbreken

Zelfs los van de indrukwekkende film Selma, over de geweldloze strijd van Martin Luther King voor gelijke rechten voor zwarten in de Verenigde Staten, gaat de soundtrack Glory door merg en been. Het refrein is een typische negrospiritual. De pijn om al het geleden onrecht klinkt erin door, maar ook de vaste overtuiging dat God op een dag recht doet en de liefde doet overwinnen.

Erfenis M.L. King bedreigd

Hoe is het vandaag in de Verenigde Staten gesteld met de erfenis van Martin Luther King? Paul Lansu van Pax Christi merkt op dat de spiritualiteit van de actieve geweldloosheid onder druk staat. Maar dat is eigenlijk nooit anders geweest, zegt hij.

Actieve geweldloosheid moet altijd opnieuw gepropageerd worden, heruitgevonden en onderwezen. Paul Lansu

Geweld is zoveel makkelijker en intussen groeit de frustratie om uitblijvende maatregelen tegen het racisme, zegt Lansu nog.

Ferguson legt blijvend racisme bloot

Die frustratie om blijvende achterstelling en racisme groeide in augustus nog naar een hoogtepunt. Toen werd in Ferguson een ongewapende zwarte jongen door een blanke politieagent neergeschoten. Er waren vreedzame protestmarsen, maar ook rellen en regelrechte wraakacties. Toen de agent in kwestie enkele maanden later werd vrijgesproken, laaide het protest in alle hevigheid opnieuw op.

Opruiende rap geeft lucht aan frustratie

In de strofes van Glory klinkt die frustratie door. Ferguson wordt bij naam genoemd in het rapnummer. De strofes klinken opruiend en ongeduldig, maar houden toch vast aan het verhaal van de actieve geweldloosheid.

Niemand zei ooit dat geweldloze strijd braaf en zwak moest zijn.

Integendeel zelfs. Het is een hardnekkig misverstand dat geweldloosheid een zwaktebod is.

Geweldloosheid in het dagelijkse leven

Kan een figuur als Martin Luther King vandaag nog inspireren?

Als ik één aspect uit de spiritualiteit van Luther King mag lichten, dan is het wel zijn overtuiging dat geweldloosheid begint met je eigen zwakheden kennen, om op die manier meer begrip op te brengen voor de ander. Paul Lansu

Mensen zijn erg prikkelbaar in onze samenleving vandaag, merkt Lansu op. Onlangs nog bij de bakker zag hij een man zich om 8 uur ’s morgens al staan opwinden en de winkelier uitschelden. Dan denk ik: ‘Man, ga toch eens even rustig zitten.’ Onze prikkelbaarheid komt voor een groot deel voort uit een gebrek aan rust, aan stilte, aan gebed.

Als we een pleidooi houden voor geweldloze kracht, dan moet die vooral uit onze eigen innerlijke vrede komen. Paul Lansu

Geen agressie opwekken

Wat Paul Lansu bijzonder inspireert aan Martin Luther King, is dat hij altijd probeerde te vermijden om anderen te kwetsen. Hij zei wel waar het op stond, maar lette erop hoe hij dat zei. Geweldloos zijn is ook: geen agressie opwekken aan de andere kant.