Sofie De Pril schreef een antwoord op de kanker die haar leven binnenviel

Toen de diagnose van borstkanker viel, was het haar grootste angst om niet meer te kunnen geven. Anderhalf jaar later ligt er een boek op tafel. ‘Schrijven werd mijn manier om de liefde die ik mocht ontvangen en dankbaar vasthield ook terug te geven,’ zo vertelt Sofie De Pril. 

Mensen zouden zich kunnen verwachten aan een ‘zwaar’ boek, maar toen ik het las, viel me vooral jouw fijnzinnige humor op.

‘Dat is een feedback die ik vaak krijg (glimlacht). Nochtans heb ik het boek niet met opzet zo vormgegeven. Het groeide uit schrijfsels die ik deelde met familie, vrienden en collega’s via Whatsapp. 

Mijn beste vriendin zei me op een gegeven moment dat het leek alsof we terug brieven aan elkaar schreven zoals tijdens onze jeugd. Het is heel fijn om horen dat die lichtheid in mijn teksten mensen opvalt en dus altijd bij mij is gebleven, ondanks het verdriet en de angst die een diagnose met zich mee kunnen brengen.’

Heeft dat positivisme jezelf verrast?

‘Ergens heeft me dat altijd al wel gekenmerkt. Het is trouwens ook mijn grootste valkuil. Door altijd alles om te buigen naar het positieve in mijn hoofd, bleef ik bijvoorbeeld veel te lang in een ongezonde relatie zitten. Maar met wat waakzaamheid die ik er graag aan toe voeg, ervaar ik die positiviteit als een grote kracht. 

Vooral de snelheid waarmee ik het nieuws van mijn kanker naar iets moois kon ombuigen, heeft me achteraf verrast. Op 22 december 2023 had ik mijn verontrustende biopsie. Als ik achteraf lees dat ik nog geen maand later schreef dat kanker niet langer het enige geluid in mijn leven was, dan sta ik daar zelf toch even van versteld.’

Waar haal je de moed vandaan om zo positief te blijven?

‘Liefde is echt het antwoord. Ik heb het geluk op een hele liefdevolle omgeving te kunnen rekenen. Zij maken alle zware dingen minder zwaar. Mijn ouders komen regelmatig over de vloer en zijn een enorme steun. Van de kindjes naar school brengen tot mijn hart kunnen luchten wanneer ik het moeilijk heb. 

Aan het begin van mijn diagnose is mijn vader elke medische afspraak met me meegegaan om te noteren wat er gezegd werd. Ik vond het ook heel belangrijk dat mijn meisjes doorheen deze periode gewoon kind konden blijven en geen zorgen op zich moesten nemen. Daar heeft mijn moeder sterk toe bijgedragen.’

Heb je het gevoel dat de relatie met je ouders en kinderen sterker is geworden?

‘Alle ingrediënten van empathie, warmte, genegenheid, maar ook ruimte waren er al. Maar toen alles in alarm stond, werd die liefde wel nog veel zichtbaarder en tastbaarder. 

Mijn ouders hebben me altijd een geborgen gevoel gegeven. Met mensen zoals zij erbij, kan elke ruïne terug heropgebouwd worden. Ik hoop om dat vertrouwen en veilige gevoel opnieuw door te geven aan mijn dochters. Wat wel versterkt is, is de verbondenheid die ik voel met familieleden die overleden zijn.’

Op welke manier?

‘Mijn oma en tante hadden ook borstkanker. Ze zijn allebei overleden bij een herval. Toen ik met dezelfde kanker geconfronteerd werd, snapte ik niet goed hoe het kwam dat ik zo weinig wist over de weg die zij gegaan zijn en over borstkanker op zich. 

Eigenlijk zijn mijn oma en tante een van de redenen waarom het boek er is. Ik wilde delen, zodat - wie het wil - kan weten. In onze familie was er nog veel onafgewerkt verhaal rond hun ziekte. Ik heb het gevoel dat ik daar aan verder heb kunnen schrijven. 

Dat was niet alleen helend voor mij, maar ook voor mijn familie. Mijn nichtjes lieten me achteraf weten dat ze via mijn schrijfsels iets hadden teruggekregen van wat nog onbenoemd was in hun eigen verhaal.’

Wat viel jou persoonlijk het zwaarst als je terugkijkt op de afgelopen tijd?

‘Het zwaarste ligt voor mij niet zozeer in het verleden. Het voelt trouwens alsof ik veel al ben vergeten. De toekomst kan me soms verontrusten, maar eigenlijk gaat die onzekerheid op voor iedereen. Niemand van ons weet waar hij/zij voor staat. 

Wat mij het zwaarst valt, ligt vooral in het hier en nu. Door de operatie kan ik mijn dochters bijvoorbeeld niet meer optillen. Alles in mij zou hen zacht naar de zetel willen dragen nadat ze vielen of zich pijn deden (krijgt het moeilijk)... Als ik zie hoe andere mensen hen hoog in de lucht rondzwieren, ben ik blij voor hen maar voel ik binnenin een groot gemis.’

Ik herinner me nu een uitspraak van een van je dochtertjes in het boek: Verdriet is ook goed.

‘Ja, dat probeer ik hen zeker mee te geven. En ik ben mijn verdriet ook heel dankbaar. Het was verdriet dat me bewogen heeft om mijn gevoelens en gedachten neer te schrijven. 

Elke emotie is trouwens heel waardevol. Stel dat je niet meer boos zou worden om onrecht. Sinds mijn diagnose was ik soms bang dat ik geen oog meer zou hebben voor het lijden van zovele andere mensen. Er is meer dan de wereld van Sofie. Ik heb daar vaak bewust bij stil proberen te staan.’

Waarom was dat zo belangrijk voor jou?

‘Ik wilde niet ongevoelig worden voor wat er in de samenleving gebeurt. Die sociale bewogenheid heb ik van thuis uit meegekregen en heeft me ook geïnspireerd om sociaal werker te worden. Daar waar leven bevorderd wordt en mensen werken aan meer solidariteit herken ik ook iets van het goddelijke. Het woord ‘duivel’ komt van het Grieks voor ‘uit elkaar drijven’; in de verbondenheid tussen mensen is de goddelijke stroom te vinden.’

Uit je schrijven blijkt niet alleen een grote verbondenheid met andere mensen, maar ook met de natuur.

‘Voor mij is het echt een vanzelfsprekendheid om me in liefde tot de natuur te verhouden, want als mensen zijn we zelf natuur. Ik vraag me vaak af hoe het komt dat we globaal genomen die relatie aan het verliezen zijn. De natuur leert me zoveel lessen. 

De wilg hier in mijn tuin bijvoorbeeld legt zijn takken neer bij een storm, maar springt daarna terug recht. De natuur helpt mij ook om open te staan voor verwondering. Je voelt de bezieling gewoon in alles als je buiten bent. Dat werkt heel helend.’

Vandaag ben je niet in ziekteverlof maar - zoals de wilg na een storm - in hersteltijd, zo schrijf je.

‘Ja, die nuance vind ik belangrijk. Het klinkt meteen anders en geeft me een veel beter gevoel. Taal is een gigantische kracht bij het creëren van een zachtere realiteit. Ik wilde van mijn behandelingsperiode een interessante in plaats van moeilijke tijd maken. En ik ben heel dankbaar dat dat ook gelukt is.’

Heeft deze interessante tijd iets veranderd aan de manier waarop je in het leven staat?

‘Ze heeft me zowel rustiger als onrustiger gemaakt. En ik kan die twee perfect met elkaar rijmen. Ik ben niet langer het meisje dat zichzelf liever wegsteekt. Op de boeklancering kon ik er bijvoorbeeld echt van genieten om mijn stem te laten horen aan een breder publiek. Dat had ik een jaar geleden nooit durven denken. 

Ik voel ook meer mildheid voor mezelf en de perfectie die ik altijd in het huishouden nastreefde, heb ik grotendeels laten varen. 

Maar natuurlijk is er ook onrust bijgekomen. Je wil niet voortijdig sterven. Al denk ik dat ik zelfs daar rust in zou kunnen vinden. Maar momenteel verdwijnt die gedachte als bij donderslag als ik in de ogen van mijn jonge kinderen kijk.’

Hoe kijk je de komende tijd tegemoet?

‘Ik wil op een gezonde manier leren samenleven met mijn kanker. Hij kwam in mijn leven als een ongevraagde partner, waar ik niet van zal kunnen scheiden. Ik wil er een zo min mogelijke toxische relatie van maken door te erkennen dat de kanker er geweest is en zijn gevolgen er altijd zullen zijn. Maar ik wil zeker ook gezonde grenzen stellen in die relatie met mijn ziekte en voluit het leven delen met al wie mij lief zijn.’

Wat hoop je dat je boek met andere mensen doet?

‘Ik vind het een fijne gedachte dat mijn persoonlijke verhaal nu haar eigen leven zal leiden. Ik hoop dat mensen er iets uit kunnen halen dat tegemoet komt aan waar zij op dat moment nood aan hebben. Misschien kan iets van wat ik schreef helpen om wat comfortabeler te worden met het oncomfortabele en bovenal te beseffen hoe belangrijk het is om elkaar te koesteren.’