Jos Moons s.j.: We zijn allemaal prutsers, maar God ziet ons graag [Otheo Radio]

Jos Moons (Gouda, 1980) behoort tot een nieuwe generatie jezuïeten in Vlaanderen en Nederland. Hij studeerde filosofie en theologie en was onder meer postdoctoraal onderzoeker binnen het project Mapping Synodality. Daarnaast was hij gastprofessor en pastor aan de Universitaire Parochie van de KU Leuven. Hij publiceerde onder andere over de kunst van de geestelijke begeleiding en over synodaliteit. Jos Moons schrijft bewust in een taal die iedereen kan begrijpen. 

Diezelfde stijl kenmerkt ook zijn bijdrage aan Otheo Radio: helder en gericht op wat beter kan. Zelf zegt hij dat de scherpe kantjes er wat af zijn, maar dat maakt hem allerminst vaag of vrijblijvend. Hij spreekt met overtuiging over zijn keuze voor de Sociëteit van Jezus. Wat hem daarin vooral aanspreekt, is de grote innerlijke vrijheid van denken die de jezuïeten voorstaan. Die vrijheid is volgens hem radicaal: ze vraagt een openheid voor de mening van anderen, ook wanneer die schuurt of je eigen overtuigingen aan het wankelen brengt. 

Vandaag is Jos Moons sj. verbonden als docent aan Boston College in de Verenigde Staten.

De Kerk is niet het Licht

Jos Moons zegt het zonder omwegen: hij houdt 'ongeneeslijk veel' van de Kerk. Precies daarom gaat haar lot hem ter harte. Voor hem moet de Kerk in de eerste plaats menslievend zijn, een plek die ruimte biedt, waar mensen hun eigen weg kunnen zoeken en groeien.

Zijn visie wortelt in het Tweede Vaticaans Concilie. Daar leerde hij dat de Kerk niet zelf het licht is. Dat kan ook niet, benadrukt hij, want het licht is Christus. De Kerk kan dat licht slechts weerspiegelen en precies daarin ligt haar roeping.

Ook het denken van Karl Rahner heeft hem gevormd. Bij Rahner vond hij de uitdrukking 'bekering tot de diepte': een uitnodiging tot een spiritualiteit die zich niet verliest in uiterlijke schijn, maar zoekt naar echtheid en innerlijke verankering.

Gehoorzaamheidscultuur

Ik ontmoet Jos Moons in het jezuïetenhuis in Leuven, kort voor zijn vertrek naar Boston. Het gesprek is breed en tegelijk scherp gefocust: over de Kerk en de weg die zij te gaan heeft, over de spanning tussen een gehoorzaamheidscultuur en een dialoogcultuur waarin ook leken hun stem laten horen.

We hebben het over moeilijke en gevoelige thema’s: het kwaad, homoseksualiteit binnen de clerus en de vraag hoe het komt dat velen zich aangesproken voelen door uitgesproken politieke figuren zoals Geert Wilders. 'Wat hebben we gemist,' klinkt het, 'als zoveel mensen zeggen: die man willen we?'

Het resulteert in een gesprek voor luisteraars die zich graag verdiepen in theologie, filosofie en de vraag naar geloof en ongeloof.