Franse aartsbisschop Herouard pakt crisis bij Gemeenschap Emmanuel aan
Slecht behandelde klachten van misbruik en een te centralistisch bestuur liggen aan basis van visitatie bij de charismatische gemeenschap.
03/11/2025 - 15:00
Emmanuel begon in 1972 als een gebedsgemeenschap in Parijs en verspreidde zich in 60 landen. Jaarlijkse samenkomsten in Paray-le-Monial trekken duizenden leden, van jongeren en gezinnen tot priesters en godgewijde mannen en vrouwen. Een tiental bisschoppen is ook lid van de gemeenschap.
Vooral vanaf 2022 bereikten klachten over seksueel misbruik en misbruik van vertrouwen het gerecht en de kerkelijke overheden. Michel-Bernard de Vregille, de algemeen moderator van de beweging, die in 2023 nog herkozen werd in die functie, legde zijn mandaat neer in augustus en verwees daarbij naar het gebrek aan verantwoordelijkheidszin en daadkracht bij het bestuur.
Seksueel misbruik bij Gemeenschap Emmanuel
Een aantal priesters van de gemeenschap pleegde seksueel misbruik. De bekendste van hen is Bernard Peyrous (78). Van 2009 tot 2014 was hij rector van het bedevaartsoord Paray-le-Monial, het spirituele oord van de gemeenschap bij uitstek. In 2017 werd hij op non-actief geplaatst door het bisdom Bordeaux, maar later dook hij toch weer op als actief lid in de gemeenschap. Pas in 2024 schoot het gerecht in actie en werd hij beschuldigd van de verkrachting van drie vrouwen. In februari 2025 werd een andere priester van de gemeenschap veroordeeld voor misbruik van een minderjarige.
Vaticaan grijpt in
Vorig jaar riep de moderator de hulp in van kardinaal Jean-Marc Aveline, aartsbisschop van Marseille en kerkelijk assistent van de gemeenschap. Er volgden vergaderingen, ook met kardinaal Kevin Farrell, prefect van het dicasterie voor de Leken en het gezin.
In februari liet Rome weten dat op basis van de vaststellingen een apostolische visitatie zou volgen. Daarvoor werd onlangs de Franse aartsbisschop van Dijon, Antoine Herouard, aangesteld. Eerder was hij al pauselijk gedelegeerde in het bedevaartsoord Lourdes, dat mede door hem weer op gezonde bestuurlijke en spirituele rails werd gehesen. Paus Franciscus stuurde hem daarna als visitator ook naar de disfunctionele bisdommen Fréjus-Toulon en Bayonne. Vaticaankenner Hendro Munsterman noemde hem in Nederlands Dagblad een troubleshooter, iemand die problemen snel en daadkrachtig uit de weg ruimt.
De visitator is een 'troubleshooter', iemand die problemen snel en daadkrachtig uit de weg ruimt.
Zijn taak is het nu om op basis van talrijke gesprekken een rapport met aanbevelingen op te stellen om de statuten van de gemeenschap aan te passen. Het ‘behouden van de deelname van de Emmanuelgemeenschap aan de zending van de Kerk’ – met andere woorden, het voortbestaan ervan – staat op het spel.
Vier problemen in het vizier
In een interview op KTO gaf Herouard uitleg. Zijn missie zal zijn om ‘het reorganisatieproces van de gemeenschap te begeleiden’ in vier domeinen:
het functioneren van het bestuur en leidinggevenden
de integratie van de gemeenschap in de bisdommen
herziening van de procedures voor de behandeling van gevallen van misbruik
interne opleiding en vorming, met name op het gebied van het apostolaat voor jongeren en de bevordering van de kerkelijke gemeenschap
De visitator vermoedt over zes maanden een eerste evaluatie aan het dicasterie te kunnen voorleggen en op basis daarvan een deadline te kunnen vaststellen voor het einde van de missie.
De Gemeenschap Emmanuel is ook in België actief, vooral in het Franstalig landsgedeelte. De leden komen wekelijks in huiskringen samen en maandelijks in de basiliek van Halle.
