Paus Franciscus één jaar later – Lieve Wouters [standpunt]

Paasmaandag zal voor mij altijd verbonden blijven met het heengaan van paus Franciscus. Vorig jaar viel die dag op 21 april. Hoewel hij in de weken voordien almaar zwakker werd, kwam de tijding toch nog onverwacht. Maar zo daags na Pasen, het kon haast niet mooier. De paus was een laatste keer op bezoek geweest in de gevangenis, nog een laatste keer in de Sint-Pietersbasiliek, nog een laatste keer op het plein onder de mensen… Hij had alles gegeven en was er klaar voor.

Lees ook

Beste paus Franciscus - Lieve Wouters interviewde de paus en neemt nu afscheid in een brief

Lees het volledige artikel

In een open brief schreef ik: ‘U was de paus die we zó nodig hadden.’ Een jaar later vraag ik me af wat me het meest van hem bijblijft. En dat is veel, maar als ik maar één woord mag kiezen, dan zou ik zeggen: zijn eenvoud.

Het begon al met die Buonasera bij zijn allereerste begroeting op het balkon. En met zijn naamkeuze, verwijzend naar de poverello uit Assisi. Meteen had hij het hart van het publiek en de pers gestolen. Zijn eerste reis ging naar Lampedusa, waar hij van op een boot een krans in het water gooide voor al wie op zee gestorven was, op zoek naar een beter leven in Europa. Hij sprak meer met gebaren dan met woorden en gaf met zijn eenvoudige stijl een totaal ander beeld van de Kerk van Rome, wars van hoogdravendheid en morele pretentie in ivoren torens.

Paus Franciscus leidde de Kerk terug naar het hart van het evangelie en precies daardoor sloeg hij een brug naar de wereld, waarvan ze voor een groot stuk vervreemd was. Binnenkerkelijk kon hij hard tekeer gaan in zijn veroordeling van klerikalisme, carrièrisme en ander gedrag dat de ware opdracht, in het bijzonder van wie hoog op de kerkelijke ladder staat, verduistert. Maar op alle andere vlakken moesten broederlijkheid en barmhartigheid zegevieren. Het zal nog lang duren vooraleer zijn erfenis op dat vlak volledig uitgepakt is. Gelukkig heeft zijn opvolger die taak volledig tot de zijne gemaakt.

Door zijn radicale eenvoud heeft Franciscus het morele gezag van de Kerk hersteld en daarvan plukt paus Leo XIV vandaag de vruchten. Verkijk je niet op diens keuze om de mozetta (rode schoudermantel) te dragen en opnieuw in het apostolisch paleis te wonen. ‘Het gaat hem niet om de uiterlijke tekenen, maar om wat je ermee doet’, zo hield Robert Prevost als bisschop in Peru ooit zijn Opus Dei-priesters voor, die gehecht waren aan hun zwarte soutane. Hij slaagde er toch maar in dat bisdom te hervormen en mensen die de Kerk de rug hadden toegekeerd, opnieuw te engageren.

Misschien zullen we ooit opnieuw een paus nodig hebben die dezelfde radicale keuzes maakt als paus Franciscus, maar voorlopig maakt dit hem uniek. De tekenwaarde ervan staat vast als een vuurtoren.

Reageren? Mail naar lieve.wouters@otheo.be